Necip Fâzıl'ın Bâbıâli Eserinde Kıyafetnâme ilminin izleri

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi, İslam Tarihi ve Sanatları, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ayşe Çelik

Danışman: Reyhan Keleş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, insanın uzuvlarından yola çıkarak karakterine ilişkin çıkarımlarda bulunma ilmi olan kıyâfetnâme ve muhtevası, bu ilmin teşkil ettiği kıyâfetnâmeler, anlamlarından yola çıkarak açıklanacak, konumuzun dünyada ve Müslüman âleminde tarihi seyrinden bahsedilecektir. Bâbıali'de ismi geçen şahıslardan çoğu, aşina olduğumuz kişilerken, bazıları, Türkiye ikliminde tanınmayan kişilerdir. Bu çalışmada, maruf şahsiyetler üzerinde duracak, bunların da kıyaâfetnâme bağlamında özellikleri verilenleri araştırmamıza esas alacağız. Necip Fâzıl'ın karakteri veya görünüşü hakkında bilgi verdiği kişileri, biyografilerine yer vererek inceleyeceğiz. Çalışma üç bölümden müteşekkildir; Birinci Bölüm, kıyâfetnâme ilmi hakkında genel bilgiler ve çeşitli kıyâfetnâme örneklerinden oluşmaktadır. İkinci Bölüm, Necip Fâzıl başta olmak üzere, Bâbıâli'de ismi geçen ve kıyâfet ilmiyle alakalı bilgi verilen tanıdık simaların biyografilerinden oluşmaktadır. Bu bölümde, Bâbıâli'de ismi geçtiği halde, kıyâfetnâme kapsamında değerlendirilemeyecek kişileri, ayrı bir başlık altında vereceğiz. Üçüncü Bölümde ise, daha önce biyografileri verilen kişilerin, bilinen dış- iç özellik ilişkilerini, kıyâfetnâme ilmi çerçevesinde yorumlamaya gayret edeceğiz. Eserde geçen olayların yakın tarihte vuku bulmasından hareketle, analiz edeceğimiz şahısların fotoğraflarına ulaşma kolaylığı, Necip Fâzıl'ın yorumlarını objektif hale getirecektir. Dolayısıyla, kıyâfetnâme ilminin izlerini aradığımız şahsiyetlerin resimleriyle de bulgularımızı teyit etme yoluna gideceğiz.