Akademik mükemmeliyetçilik ve ebeveyn tutumu ile okul tükenmişliği arasındaki ilişkide azim, akademik öz-yeterlik ve yılmazlığın çoklu aracılığı: Boylamsal bir çalışma
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SERKAN CENGİZ
Danışman: Adem Peker
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırmanın iki farklı amacı bulunmaktadır. Araştırma amaçlarından ilki, üniversite öğrencilerinde akademik mükemmeliyetçilik ve ebeveyn tutumu ile okul tükenmişliği arasındaki ilişkide azim, akademik öz-yeterlik ve yılmazlığın çoklu aracılığını ortaya çıkarmaktır. İkinci amaç ise akademik öz-yeterlik, azim ve akademik yılmazlık yoluyla akademik mükemmeliyetçilik ve helikopter ebeveyn tutumunun okul tükenmişliği üzerindeki boylamsal etkilerini ortaya çıkarmaktır. Yöntem: Araştırmada bağımsız değişkenlerin okul tükenmişliğine olan etkisini belirlemek için, Hayes'in sıralı aracılık modellerinde 80 numaralı modeli kullandık. Tasarlanan model çalışmasına hangi fakültelerdeki öğrencilerin katılacağını belirlemek için random örnekleme yöntemi uygulandı. Random yöntemiyle 8 fakülte belirlenmiştir. Örneklem büyüklüğünü ve gücünü belirlemek için G*Power 3.1 programı kullanılmıştır. Bu bağlamda, 952 öğrenciyle model-80'e ait bulgular elde edilmiştir. Son olarak nispeten boylamsal modele göre tasarlanan çalışma ise sıralı aracılık modelindeki birinci uygulamaya katılan 481 lisans öğrencisi ile yürütülmüştür. Bulgular: Akademik mükemmeliyetçilik ve helikopter ebeveyn tutumu ile okul tükenmişliği arasındaki ilişkide akademik öz-yeterlik, azim ve akademik yılmazlığın aracılık etkisi olduğu doğrulanmıştır. Ayrıca akademik öz-yeterlik, azim ve akademik yılmazlık yoluyla akademik mükemmeliyetçilik ve helikopter ebeveyn tutumunun okul tükenmişliği üzerindeki boylamsal etkileri olduğu ortaya çıkmıştır. Sonuçlar: Araştırma sonucunda uluslararası literatürde yaygın olarak kullanılan ARS-30, Türkiye'de ilgili literatüre kazandırılmıştır. Bununla birlikte bir model üzerinden ve teorik dayanak gösterilerek akademik öz-yeterlik, azim ve akademik yılmazlığın okul tükenmişliğini azaltmada etkisi olduğu ortaya çıkmıştır. Ek olarak, nispeten göreceli bir süreç içerisinde akademik öz-yeterlik, azim ve akademik yılmazlık yoluyla akademik mükemmeliyetçilik ve helikopter ebeveyn tutumunun okul tükenmişliği üzerindeki boylamsal etkileri belirlenmiştir