Çocuklarda Karaciğer Kist Hidatik Tanılı Hastaların Tedavi Sonuçlarının Değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMAD IBRAHIM
Danışman: Binali Fırıncı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Kistik ekinokokkozis, özellikle tarım ve hayvancılığın yaygın olduğu ülkelerde sık görülen, tüm organlarda görülebilmekle birlikte çocuklarda tutulumu daha çok karaciğer ve akciğerlerde olan bir hastalıktır. Bu araştırmanın amacı, karaciğer kist hidatiği tanılı çocuklara yönelik son 10 yılda yapılan medikal ve cerrahi tedavi sonuçlarını sunmak ve bu sonuçların kendi aralarındaki ilişkileri ortaya çıkartmaktır. Yöntem: Araştırma, Erzurum'da Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde son 10 yılda karaciğer kist hidatiği tanısı konulan ve tedavi amaçlı ameliyat edilen 133 çocuğa ait verilerin incelendiği retrospektif bir çalışmadır. Araştırmada, cinsiyet, yaş, ikamet edilen il, başvuru şikayeti, tespit edilen kistin segmenti, kistin sayısı, kistin boyutu, kistin evreleri, perforasyon, E_İHA sonucu, operasyon öncesi ve sonrası fistül görülme durumu, operasyon türü, operasyon süresi, yatış süresi, dren çekilme günü, takip süresi, enfeksiyon görülme durumu ve ikincil operasyon durumu gibi veriler toplandı SPSS programı üzerinde farklı istatistiki testler kullanılarak analiz edildi. Bulgular: Karaciğer kist hidatiği tanılı çocukların büyük çoğunluğunun başvuru şikayeti karın ağrısı idi. Çocukların %90'dan fazlasının karaciğerinde 1 veya iki adet kist olduğu görüldü ve bu kistlerin %57'sinden fazlası sağ segmente idi. Kistlerin karaciğerde kapladığı alanın ortalaması 83,14±64,56cm2 idi. Kistlerin yarısından fazlasının Tip 1 evresindeydi. Rüptüre oranı %11,3 ve E-İHA pozitiflik oranı da %60 idi. Operasyonların %62,4'ü açık olarak gerçekleştirilmişti ve ortalama operasyon süresi 128,33±48,27 dakika, ortalama hastanede yatış süresi 13,20±5,30 ve operasyon sonrası hastalar ortalama takip süresi de 21,46±18,87 gün idi. Karaciğer kist hidatiği parametreleri açısından cinsiyet ve yaş belirleyici bir faktör değildi. Operasyon öncesi fistül görülme durumu kist boyutu, kist sayısı, yatış sürelerinin, dren çekilme sürelerinin ve karaciğer segmenti açısından belirleyici idi. Operasyon sonrası fistül görülme durumu ise sadece dren çekilme ve operasyon tipi açısından belirleyici idi. Kist boyutunun kist sayısı, cerrahi süre, yatış süresi, dren çekilme süresi, kist evresi, karaciğer segmenti ve operasyon tipi gibi pek çok parametre açısından belirleyici bir faktör olduğu görüldü. Büyük boyutlu kistlerde ve rüptüre görülme durumlarında daha yüksek oranlarda açık operasyonlar gerçekleştirildiği anlaşıldı. Ayrıca, açık operasyonlarda yatış süresinin ve operasyon sonrası takip süresinin anlamlı biçimde daha yüksek olduğu tespit edildi. Karaciğer kist hidatiği tanılı çocuklarda E_İHA sonuçlarının pozitif veya negatif çıkma durumunun kist sayısı, cerrahi süre, yatış süresi, dren çekilme günü, operasyon sonrası takip süresi, kistin evreleri ve nüks durumu ile anlamlı bir ilişkisinin olmadığı belirlendi. Diğer taraftan, 12 yaş ve üzeri çocuklarda E_İHA pozitif görülme oranının anlamlı biçimde daha yüksek olduğu tespit edildi. Sonuç: Araştırmanın bulguları ülkemizde sık görülen çocuklardaki karaciğer kist hidatiği hastalığının tedavisinde katkı sağlayabilir. Araştırmanın bulgularının farklı lokasyonlarda ve farklı örneklem gruplarıyla yapılacak araştırmalarla desteklenmesi faydalı olacaktır. Anahtar kelimeler: Kistik Ekinokokkozis, Kist Hidatiği, Karaciğer, Çocuk.