Erzurum ve çevresinde hepatit B seroprevalansının araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, KLİNİK BAKTERİYOLOJİ VE ENFEKSİYON HASTALIKLARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA KACAR
Danışman: Mehmet PARLAK
Özet:II 7. ÖZET HBV ile karşılaşan erişkinlerin %10, çocukların %20-30, bebeklerin de %90'ının taşıyıcı konuma geçmesi, ileriki yıllarda ise kronik hepatit, siroz, hepatosellüler kansere dönüşebilmesi nedeni ile önemi giderek büyüyen sağlık sorunlarından biridir. Erzurum ve çevre ilçeleri (Oltu, Hınıs, Aşkale, Tortum, Horasan, Hasankale) kapsayan bu çalışmada değişik sosyoekonomik düzey ve değişik yaş gruplarından (>14 yaş) 189 kadın, 195 erkek olmak üzere 384 kişiden kan alındı. Bu kanlardan ayrılan serumlarda, Infeksiyon Hastalıkları ve Klinik Bakterioloji servisinde bulunan Organon mikroElisa cihazında usulüne uygun olarak HBsAg, anti-HBs ve anti-HBc çalışıldı. Çalışma sonucunda bölgemizde HBV seroprevalansı % 36,7 HBsAg taşıyıcılığı % 9,1 olarak bulundu. 33 kişide (%8,6) HbsAg, anti-HBc, 75 kişide (19,5) anti-HBc,anti-HBs, 26 kişide (%6,7) izole anti- HBc, 2 kişide (%0,5) izole HBsAg, 1 kişide (%0,3) HBsAg, anti-HBs, anti-HBc ve 4 kişide (%1) HBV'e karşı aşı yapılmadığı halde anti-HBs pozitif bulundu. Yukarıda saydığımız parametreler toplanarak HBV seropozitifliği (HBV ile karşılaşma oranı), HBsAg, anti-HBc ile izole HBsAg toplanarak HBV infeksiyonunu geçirip taşıyıcı kalma oranı bulundu. Istatistiki açıdan anlamlı olmamakla birlikte HBsAg taşıyıcılığı ve HBV seroprevalansı erkeklerde yüksekti. Her iki parametrede 30 yaşa kadar giderek artmış daha sonra da tedricen azalmış bulundu. Sosyoekonomik düzeye göre Erzurum merkez düşük, orta, yüksek olmak üzere üç bölgeye ayrıldı. Çevre ilçeler düşük sosyoekonomik düzey bölgeleri içinde ele alındı. Bu üç bölge arasında HBsAg açısından anlamlı fark yokken, HBV seroprevalansı düşük sosyoekonomik düzey bölgelerinde yüksek bölgelere göre istatistiksel olarak anlamlı derecede fazla idi. Ayrıca yüksek sosyoekonomik düzey bölgelerinde erkeklerde HBV seropzitivitesi kadınlardan çok anlamlı olarak yüksek bulundu. Eğitim arttıkça genel olarak HBV seroprevalansı ve HBsAg düzeyi düşüyordu. HBV için herhangi bir risk faktörüne sahip olmak seroprevalansı artırmasına rağmen, bu risk faktörlerinden sadece aynı evde HBV taşıyıcısının varlığı anlamlı yüksekliğe neden oluyordu. Bu çalışma ile HBV'ün Erzurum ve çevresi için tehlike yüzdeleri çıkarıldı ve HBV ile karşılaşmamış olanların aşılanmaları, HBsAg taşıyıcısı olanların hastaneye başvurmaları ve daha önemlisi bu kişiler uyarılarak yakınlarının aşılanmaları sağlandı. Anahtar kelimeler: HBV infeksiyonu, seroprevalans, HBs antijeni, taşıyıcılık.