Aşk konulu türkülerle Ukrayna halk şarkılarında tipler üzerine mukayeseli bir araştırma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ALİNA FİKANİUK
Danışman: Gülhan Atnur
Özet:Türk ve Ukrayna folklorları alanında karşılaştırmalı araştırmaların ilki olan bu çalışmanın temel amacı, evrensel olgu olan aşkı konu alan türkülerle Ukrayna halk şarkılarında tasvir edilen tiplerin aralarındaki benzerlikler ve farklılıkların tetkik edilmesidir. Çalışmada kullanılan ana yöntem, karşılaştırma yöntemidir. Tez çalışmasının kapsamı, çeşitli folklor derleme kitaplarından belli kriterlere göre seçilen yüzer türkü ve Ukrayna halk şarkısı ile sınırlandırılmıştır. Çalışmanın "Giriş" kısmında Ukrayna halk şarkılarının tarifi ve genel tasnifi verilmiş, her şarkı türü hakkında kısa bilgi sunulmuş, ayrıca tip kavramının çeşitli tanımları üzerine durulmuştur. "İnceleme" başlıklı Birinci Bölümde âşık, maşuk, akraba, arabozucu tipleri ayrı ayrı ele alınarak ilgili oldukları motifler ve sembollerle bağlantıları içinde incelenmiş, tespit edilen farklılıklar ve benzerlikler yorumlanmıştır. İkinci Bölümde Ukrayna halk şarkılarının orijinal metinleri ve Türkçe çevirileri verilmiştir. Sonuç kısmında çalışmanın genel değerlendirmesi yapılmış, Ukrayna ve Türk halk liriklerindeki tiplerin temelinde benzer olduğu, farklılıklarının Ukrayna ve Türkiye'nin coğrafyalarının, Ukrayna ve Türk milletlerinin kültürlerinin özelliklerine, onların din görüşlerine, kadına, kadın erkek ilişkisine bakışlarına bağlı olduğu neticesine varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Ukrayna Halk Şarkısı, Türkü, Aşk, Tip, Motif, Sembol