Pnömoni tanısıyla kliniğimizde izlenen 3 ay- 10 yaş arası çocuklarda serum çinko ve a vitamini düzeyleri


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÜLCAN KAYA

Danışman: Mehmet Cahit KARAKELLEOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç. Pnömoni; konak savunmasının yetersiz kalması ve bunun sonucu olarak patojen mikroorganizmaların akciğer dokusunu işgal etmesi ile ortaya çıkan akciğer dokusu yangısıdır. Ekonomisi gelişmekte olan ülkelerde bir numaralı ölümcül çocuk enfeksiyonu olarak karşımıza çıkmaktadır. Çocukluk çağında pnömoniden korunma önlemleri içinde besinsel faktörler, çinko ile A vitamini desteğinin yapılması, pasif sigara içiminin engellenmesi, sosyoekonomik durumun iyileştirilmesi ve aşılama bulunmaktadır. Bu çalışmada amacımız bölgemizde toplum kaynaklı pnömoni tanısıyla kliniğimize yatan çocukların besinsel ve sosyal faktörlerini araştırmak, serum A vitamini ve çinko düzeylerini belirlemektir. Materyal ve Metot. Hastanemiz Çocuk İntaniye Kliniğinde Kasım 2011-Mart 2012 tarihleri arasında alt solunum yolu enfeksiyonu tanısıyla yatırılarak izlenen 40 hasta çocuk ile kliniğimize ayaktan başvuran 40 sağlıklı çocuk vaka-kontrol çalışmamıza dahil edildi. Tüm vakalar yaş, cinsiyet, antropometrik ölçümler ve Dünya Sağlık Örgütünün belirlediği pnömoni risk faktörleri açısından değerlendirildi. Hasta grubunun tedavi öncesi ile tedavi sonrası ve kontrol grubunun serum A vitamini, çinko, hemogram, biyokimyasal parametreleri, sedimentasyon ve C reaktif protein düzeyleri ölçüldü. Bulgular. Olguların 16?sı (%40) kız, ortalama yaş 22,85±4,054 ay (min-max:3 ay-9 yaş) idi. Olguların 22?sinin (%55) sosyoekonomik durumu orta ve kötü düzeyde idi. Evde pasif sigara içimi %35?inde mevcuttu. Çalışmamıza katılan hastalardan 10?unun (%25) malnutrisyonu mevcuttu. Hasta ve kontrol grubu arasında serum A vitamini ve çinko düzeyleri yönünden anlamlı fark saptandı(p<0,001). Hasta grubunda ortalama serum A vitamini düzeyi 12,38±1,36 ?gr/dl (min-max: 1-34) ve çinko düzeyi 17,835±1,335?gr/dL (min-max:6,7-43,5) saptandı. Vitamin A 34 (%85) ve çinko 40 (%100) hastada düşük bulundu. Çalışmamıza katılan hastaların hepsi 2011-2012 kış mevsiminde kliniğimize başvurmuştur. Hasta grubunun 40?ınında (%100) aşı programına göre yapılan aşılarında eksik yoktu. Hasta grubunun en az 3 ay süreyle olmak üzere hepsinin anne sütü aldığı öğrenildi. Hasta grubunda prematüre doğum ve düşük ağırlıklı doğum hikayesi hiçbirinde olmayıp ayrıca hiçbirinde altta yatan kronik bir hastalık yoktu. Sonuç. A vitamini ve çinko düşüklüğü çocukluk çağı pnömonilerinde bir risk faktörü olabilir. Sosyoekonomik düzeyi düşük bölgelerde pnömoni gibi enfeksiyon hastalıklarının mortalite ve morbiditesinden korumak için yeterli beslenme sağlanmalı, gıdalarla beraber A vitamini ve çinko desteği yapılmalı, ev içi pasif sigara içimi önlenmeli, aile-toplum eğitimine önem gösterilmeli ve hala ev içinde şebeke suyu ile tuvaleti bulunmayan ve sanitasyon kurallarına uygun olmayan yaşam koşullarının iyileştirilmesi için gerekli önlemler alınması kanaatindeyiz. Anahtar Kelimeler: A vitamini çinko, pnömoni, çocuk, beslenme.