Türkiye Antep Fıstığı Sektörünün Ekonomik Bir Analizi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Adem Aksoy
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Fahri YAVUZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Y. Lisans Tezi TÜRKİYE ANTEPFISTIĞI SEKTÖRÜNÜN EKONOMİK BİR ANALİZİ Adem AKSOY Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı Danışman : Doç. Dr. Fahri Yavuz Türkiye, antepfıstığının gen merkezleri içinde bulunmasına ve antepfıstığı üretimini çok eskiden beri yapmasına rağmen üretimde ve dünya pazarlarında istenilen gelişmeyi sağlayamamıştır. Dış piyasa talebine uygun ürün üretilememesi nedeniyle son yıllarda ihracatta meydana gelen düşüşler, arz fazlalığına ve dolayısıyla aşırı stoklara neden olmuştur. Bu ana problemlerin ve bunların etrafında oluşan tali problemlerin nedenlerini belirlemek ve problemlere çözüm önerileri sunmak amacıyla bu çalışma yapılmıştır. Çalışmada kullanılan materyal, antepfıstığı sektöründeki üretici, sanayici-tüccar ve ilgili kurumlarla yapılan anketlerden elde edilen birincil ve değişik kurum ve kaynaklardan elde edilen ikincil verilerden oluşmaktadır. Sektörün arz, talep ve stok eşitliklerinden oluşan ekonometrik modeli oluşturulmuş ve model en küçük kareler yöntemi ile tahmin edilmiştir. Modeldeki eşitlikler, modeli iyi şekilde açıklamış ve denklemlerin çoğu ekonomik teoriye uygun çıkmıştır. Antepfıstığı verim ve kalitesinin düşüklüğü nedeniyle maliyetlerin yüksek olması, Türkiye'nin rekabet gücünü düşürdüğü tesbit edilmiştir. Azalan ihracat karşısında üretim, iç talep tarafından eritilemediği için oluşan arz fazlalığı aşırı stoklara neden olmaktadır. Sektörün ekonometrik modelinde ihracat ve tüketimin stok seviyesine negatif etkisi tesbit edilmiş olması, arz fazlalığı probleminin çözümü için iç tüketim ve ihracatın arttırılmasına işaret etmektedir. Yapılan anket sonuçlarına göre devletin uyguladığı en önemli politika olan desteklemenin iyi bir şekilde uygulanamadığı sonucu ortaya çıkmıştır. Sektördeki mevcut problemlerin çözümü için, dış talebe göre belli standartlarda antepfıstığı üretilmesi, verim düşüklüğü ve buna bağlı olarak maliyetlerin yüksek olmasının önlenmesi için verimliliği artıracak yeni tesis edilen alanlarda sulu koşullarda ve modern tekniklerle üretimin yapılması, fiyat destekleme politikasının sürekli, yeterli ve peşin ödeme yapılarak sürdürülmesi gerekmektedir. 2002, 57 sayfa Anahtar Kelimeler: Antepfıstığı Sektörü, Ekonometrik Model, Türkiye