Kanser hastası olan çocukların bakım vericilerine evde yapılan eğitimin bakım yükü depresyon ve yaşam doyumuna etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Hemşirelik Fakültesi, Hemşirelik, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ela VAROL
Danışman: Nazlı Hacıalioğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırmanın amacı, kanser hastası olan çocukların bakım vericilerinin eğitilmeleri ile bakım yüklerinin azaltılması, depresyon düzeylerinin düşürülmesi ve yaşam doyumlarının arttırılmasıdır. Materyal ve Metot: Araştırma, ön-test son-test tek gruplu yarı deneysel olarak yapılmıştır. Araştırmanın verileri Mayıs 2017 – Eylül 2018 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırmanın evrenini lösemi veya lenfoma tanısı alan, Atatürk Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi'nde kayıtlı, Erzurum il merkezinde oturan, 6-12 yaş aralığında kanser hastası çocuğa bakım veren bireyler oluşturmuştur. Araştırma, örneklem seçme yoluna gidilmeden araştırmaya katılmayı kabul eden 30 bakım verici üzerinde yapılmıştır. Verilerin toplanmasında ''Hasta Tanıtım Formu'' ''Bakım Verici Tanıtım Formu'' ''Bakım Verme Yükü Ölçeği'' ''Beck Depresyon Ölçeği'' ''Yaşam Doyumu Ölçeği'' kullanılmıştır. Katılımcılara kanser ve tedavisine yönelik hazırlanmış olan eğitim ev ziyaretleriyle sunulmuştur. Verilerin değerlendirilmesinde; yüzdelik dağılım ve bağımsız gruplarda t testi kullanılmıştır. Bulgular: Eğitim öncesinde bakım vericilerin bakım yüklerinin orta seviyede depresyon düzeylerinin düşük ve yaşam doyumlarının orta seviyede olduğu belirlenmiştir. Bakım vericilerin toplam puan ortalamaları eğitim öncesi ve sonrasında karşılaştırıldığında; eğitim sonrası bakım yükünün anlamlı olarak azaldığı (p<0.01), depresyon düzeyinin önemli ölçüde düştüğü(p <0.01), yaşam doyumunda artış olduğu ve bu artışın istatistiksel açıdan da önemli olduğu bulunmuştur (p<0.01). Sonuç: Kanser hastası olan çocukların bakım vericilerine evde yapılan eğitimin, bakım vericilerin bakım yüklerini ve depresyon düzeylerini azaltmada, yaşam doyumlarını arttırmada etkili olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Bakım verici, bakım yükü, depresyon, yaşam doyumu.