Serbest zamanda sıkılma algısı, internet bağımlılığı ve heyecan arama davranışı ilişkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Spor Bilimleri Fakültesi, Spor Yöneticiliği, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: LEVENT ÖNAL

Danışman: Orcan Mızrak

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışma bireylerin serbest zamanda sıkılma algısı ve heyecan arama davranışı özelliklerinin internet bağımlılığı ile olan ilişkisini araştırmak amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Araştırmada veri toplama aracı olarak dört bölümden oluşan; kişisel bilgi formu Serbest Zamanda Sıkılma Algısı, İnternet Bağımlılığı ve Heyecan Arama Davranışı Ölçekleri kullanılmıştır. Çalışmanın evrenini; 2020-2021 eğitim öğretim yılında Atatürk Üniversitesi'nde 11 farklı fakülte ve 3 yüksekokulda öğrenim gören öğrenciler oluştururken; örneklem grubu ise, rastgele örneklem yöntemine göre belirlenmiş olup, 677' si kadın ve 591' i erkek olmak üzere toplam 1268 kişiden oluşmaktadır. Elde edilen veriler istatistik programı aracılığı ile analiz edilmiştir. Verilerin normallik dağılımına uygunluğu test edilerek normal dağılım gösterdiği tespit edilmiş ve bu doğrultuda parametrik testlerden bağımsız örneklemler için t-testi ve tek yönlü varyans analizi (One-Way ANOVA) testleri uygulanmıştır. Ölçekler arasındaki ilişkiyi incelemek için ise Pearson Korelasyon testi yapılmıştır. Bulgular: Serbest zamanlarda sosyal aktiviteleri tercih eden bireylerin daha fazla internette kontrol kaybı yaşadıkları ve daha fazla sıkılma algısına sahip oldukları tespit edilmiştir. Cinsiyet ve yaş değişkeninin serbest zamanda sıkılma algısı ve internet bağımlılığında anlamlı farklılık oluşturduğu tespit edilmiştir. Kültür/sanat ve sportif etkinlikleri tercih eden bireylerin ise serbest zamanlarda sosyal etkinlikleri tercih eden bireylerden daha fazla doyumsuzluğa sahip oldukları görülmektedir. Rekreasyon etkinliklerine katılım sıklığı arttıkça serbest zamanda sıkıntı algısının ve internet bağımlılığının azaldığı görülmektedir. Bununla birlikte aktivitelere katılım sıklığının heyecan arama davranışı ile doğru orantılı olduğu tespit edilmiştir. Analizler sonucunda ölçekler arasında yüksek korelasyon olduğu saptanmıştır (p<0.01). Sonuç: Çalışmanın ana hipotezini belirleyen sonuçta ise bireylerin serbest zamanda sıkılma algısı ve internet bağımlılığı arasında negatif yönlü, heyecan arama davranışı ve internet bağımlılığı arasında ise pozitif yönlü ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır (p<0.01). Anahtar Kelimeler: Serbest zaman, sıkılma, heyecan arama, internet bağımlılığı.