Bipolar affektif bozuklukta öz-yönetim: Nitel bir çalışma


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, PSİKİYATRİ HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CANSEV BAŞARAN

Danışman: Kübra Gökalp

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç:Bu araştırmanın amacı bipolar affektifbozukluğu olan bireylerin öz-yönetim deneyimlerini tanımlamak ve kategorize etmektir. Materyal ve Metot: Araştırma, Aralık 2022-Eylül 2023 tarihleri arasında Amasya ilinde bulunan Toplum Ruh Sağlığı Merkezi'nde takip edilen ve araştırmaya katılmaya gönüllü olan 15 bipolar affektif bozukluk hastası ile yürütülmüştür. Araştırmada nitel araştırma türlerinden fenomenolojik desen kullanmıştır. Veriler "Kişisel Bilgi Formu" ve "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" kullanılarak yüz yüze görüşme tekniği ile toplanmıştır. Elde edilen verilen içerik analizi ve MAXQDA programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Veri analizi sonucu yaşam tarzı yönetimi, tedavi yönetimi ve kriz yönetimi olmak üzere üç ana tema oluşturulmuştur. Hastalar öz-yönetim sürecinde stres, uyku ve para yönetimi gibi yaşam tarzını iyileştirmeye yönelik girişimlere başvurmanın yanında damgalanmadan bahsetmiştir. Hastalar, tedavi yönetiminde hastalığı kabullenmenin, düzenli kontrollere gitmenin, ilaç kullanımının ve ilaç kullanımı sonucu oluşan uyuşukluk, yorgunluk ve unutkanlık gibi yan etkilerin önemli olduğunu ifade etmişlerdir. Aynı zamanda katılımcılar çok para harcama, çok konuşma, uykuya dalma ve uyku halini korumakta zorlanma gibi semptomları fark ettiklerini ve olası kriz durumuna yönelik önlem aldıklarını ifade etmişlerdir. Sonuç: Bipolar affektif bozukluk hastalarının yaşam tarzı yönetimi, tedavi yönetimi ve kriz yönetimi gibi öz-yönetim stratejileri kullandıkları bulunmuştur. Hastaların etkileşimini desteklemek, farkındalık düzeyini artırmak ve stresle baş etme tutumlarını desteklemek amacıyla bireysel ve grup müdahalelerinin planlanması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler:Bipolar affektif bozukluk, nitel çalışma, öz-yönetim, psikiyatri hemşireliği, ruhsal bozukluk