Mobil telefon yoksunluğu korkusu (nomofobi) öncülleri üzerine bir araştırma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yönetim Bilişim Sistemleri - Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DİLARA CAN
Danışman: Üstün Özen
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Nomofobi, İngilizce Nomophobia (No Mobile Phobia) kelimesinden gelmektedir ve psikoloji alanında bireyin akıllı telefonlardan veya cihazlardan yoksun kaldığında ya da bu cihazlar üzerinden iletişim kuramadığında istemsiz korku, stres, gerginlik gibi duygu durumlarının meydana gelmesi şeklinde tanımlanabilir. Her ne kadar nomofobiye yönelik araştırmalar son beş yılda hızla artmış olsa da bireylerde nomofobi oluşumuna etki eden davranışsal faktörler hakkında çok az şey bilinmektedir. Bu nedenle, bu tez çalışması Türkiye'de akıllı telefon kullanıcıları arasında işlevsel kullanımın (Processing Use) ve sosyal kullanımın (Social Use), nomofobi arasındaki ilişkileri araştırmıştır. Çalışma kapsamında 396 akıllı telefon kullanıcısının nomofobi düzeyleri, demografik özellikleri ve kişilik özellikleri ile ilgili veriler toplanmıştır. Sonuçlar, örneklemdeki akıllı telefon kullanıcılarının sosyal kullanımın faydacıl motivasyonu (Utilitarian Motivation) ve hazsal motivasyonu (Hedonic Motivation) üzerinde olumlu bir etkisi olmadığını göstermektedir. Fakat sosyal motivasyonun (Social Motivation) sosyal kullanım (Social Use) üzerinde olumlu bir etkisi vardır. Faydacıl motivasyonu) ve sosyal motivasyonun, işlevsel kullanım üzerinde olumlu bir etkisi vardır. Fakat hazsal motivasyonun, işlevsel kullanım üzerinde olumlu bir etkisi yoktur denilebilir. Faydacıl motivasyonu, sosyal motivasyon ve hazsal motivasyonunun nomofobi üzerinde olumlu bir etkisi vardır. İşlevsel kullanımın nomofobi üzerinde olumlu bir etkisi vardır. Sosyal kullanımın nomofobi üzerinde olumlu bir etkisi yoktur. Anahtar Kelimeler: Nomofobi, Akıllı Telefon Bağımlılığı, Sosyal Kullanım, İşlevsel Kullanım (Processing Use), Motivasyon Türleri, Smart PLS Analiz Yöntemi