Kadına yönelik şiddetin Türk basınında sunumu: Özgecan Aslan cinayeti örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gazetecilik Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DURDU KARADEMİR

Danışman: Hakan Temiztürk

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Günümüzde basın, olayları aktarmanın ötesinde toplumu biçimlendirmek gibi bir etkiye sahiptir. Olaylar, basının ideolojileri doğrultusunda şekillenmekte ve ataerkil bakış açısıyla haber metinlerinde yeni temsiller inşa edilmektedir. Basın, kadını ya maruz kaldığı şiddet eylemlerinin sorumlusu ya da "kurban" olarak sunmakta, basın yoluyla da kadına yönelik şiddet normalleştirilmektedir. Bu çalışmada, kadına yönelik şiddet haberlerinde kullanılan "cinsiyetçi söylem" bağlamında, kadının basında ne şekilde temsil edildiği ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Elde edilen bilgiler doğrultusunda, haber metinlerinde temsil edilen kadınlık imgesini açığa çıkarmak amacıyla, 14 Şubat-14 Mart 2015 tarihleri arasında Cumhuriyet, Sabah ve Hürriyet gazetelerinde yer alan Özgecan Aslan cinayeti haberleri söylem analizi yöntemiyle incelenmiştir. Çalışma sonucunda, cinsiyetçi söylemlerle üretilen kadına yönelik şiddet haberlerinde, şiddet eyleminden kadının sorumlu tutulduğu haber sunumunun Özgecan Aslan cinayeti haberlerinde kullanılmadığı tespit edilmiştir. Fakat haber metinlerinde Özgecan Aslan'ın fotoğraflarına sıkça yer verilmiş, genç kadın mağdur, güçsüz olarak sunulmuş ve kadının toplumsal yaşamdaki ikincil konumunu pekiştiren bir dil kullanılmıştır. Bu duruma paralel olarak basın, kadına yönelik şiddet olaylarının tüm ayrıntılarına yer vererek kadının gizlilik haklarını ihlal etmemeli ve toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin toplum içinde görünürlüğünü pekiştirmemelidir.