33 nolu Mühimme Defteri'nin transkripsiyon ve değerlendirmesi (Sayfa 1-190)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGE TENEŞ

Danışman: İbrahim Etem Çakır

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Osmanlı Devleti'nde merkez teşkilatı içerisinde bulunan en önemli kurum Divân-ı Hümâyûn'dur. Divân-ı Hümâyûn'da kararlaştırılan konular padişahın onayı alındıktan sonra bir ferman haline getirilirdi. Bu fermanların suretlerinin kaydedildiği defterler Mühimme Defterleri'dir. Osmanlı Devleti'nde Divân-ı Hümâyûn gibi önemli bir birimin esas defterlerini teşkil eden mühimme defterleri birçok konuyu içerisinde bulundurmaktadır. Bu defterler aracılığı ile dönemin siyasî, idarî, askerî, sosyal ve iktisadî olaylarına ulaşılmaktadır. Çalışmamıza konu olan 33 Numaralı Mühimme Defteri, III.Murad dönemine (1574-1595) dönemine ait olup H.985-986 / M.1577-1578 dönemini ihtiva etmektedir. Çalışmamızda, toplam 384 sayfadan oluşan defterin 1'den 190'a kadar olan kısmının transkripsiyon ve değerlendirilmesi yapılmıştır. Defter, muhtevâ açısından genel itibari ile; eşkıyâlık olayları, hac meseleleri ve hacılar, vakıflar, İstanbul'un zahire ihtiyacı, donanma ve tımar meselelerini kapsamaktadır. Tez çalışmasında, Divân-ı Hümâyûn ve Mühimme Defterleri hakkında genel bilgilere, III. Murad dönemi olaylarına, defterin özelliklerine ve muhtevasına, hüküm özetleri ve transkripsiyonuna yer verilmiştir. Çalışmada 33 Numaralı Mühimme Defteri'nin ait olduğu III. Murad dönemi siyasî, sosyal, ekonomik olayların aydınlatılmasına katkıda bulunmak amaçlanmıştır.