Kent içi ulaşımda karışık trafikte bisiklet kullanımı: Balh (Afganistan) kenti örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MOHAMMAD HALIM RAHIMI

Danışman: Ahmet ATALAY

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, kent içi ulaşımda karışık trafikte hem bisiklet kullanıcıları hem de motorlu taşıt sürücülerin tutum ve davranışları incelenmiştir. Çalışma alanı olarak karışık trafikte bisiklet kullanım oranının yüksek olduğu Afganistan'ın Belh/Mezar-ı-Şerif kent merkezi seçilmiştir. Çalışmanın veri seti kent merkezinde yaşayan 500 kişiye yüz yüze anket çalışması yapılarak oluşturulmuştur. Çalışmada verileri analiz etmek için Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) kullanılmıştır. Araştırma modelinin yapı geçerliliği için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) maddelerin iç tutarlılığının ölçmek için de Cronbach alfa güvenirlilik analizi yapılmıştır. Bisiklet kullanıcıları, motorlu taşıt sürücüleri tutum ve davranışları incelenmesi sonucunda karışık trafikte bisiklet kullananların motorlu taşıt sürücülerine karşı memnuniyet göstermedikleri belirlenmiştir. Araştırmada yapısal eşitlik modeli sonuçlarına göre, kullanıcı türüne göre model istatistiksel olarak değişmemiştir. Yani kullanıcı türünün düzenleyici rolü anlamlı olmadığı belirlenmiştir. Öte yandan değişkenler arasındaki nedensel ilişkiye bakıldığında ortaya konan hipotezlerin tamamı desteklenmiştir. Yani bisiklet/motorlu taşıt kullanıcıların devlet tarafından teşvik eden sebeplerine ve motorlu taşıt sürücülerinin bisiklet kullanıcılarına anlamlı etkisi olduğu belirlenmiştir. Benzer şekilde motorlu taşıt sürücüleri, bisiklet/motorlu taşıt kullanıcılarını devlet tarafından teşvik eden sebepler ve bisiklet kullanıcılarının kazaya sebebiyet veren nedenleri üzerinde anlamlı etkisi olduğu saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Bisiklet, Motorlu taşıt, Karışık trafik, DFA, YEM.