SÜT SIĞIRI İŞLETMELERİNDE KULLANILAN YEMLERDE AFLATOKSİN B1 VARLIĞININ VE KOLOSTRUMA GEÇME DÜZEYİNİN ARAŞTIRILMASI
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Veteriner Hayvan Besleme ve Beslenme Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NECDET MUTLU
Danışman: Güler Yenice
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada Erzurum Bölgesi'ndeki süt sığırı işletmelerinde yeni doğum yapmış ineklerin tükettikleri yemlerde Aflatoksin B1 (AFB1), ineklerden alınan kolostrum örneklerinde Aflatoksin M1 (AFM1) varlığı ve immunoglobulin (IgA, IgG ve IgM) düzeylerini araştırmak amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: İneklerin beslenmesinde kullanılan tüm yem çeşitlerinden (Toplam Hazırlanmış Rasyon-TMR, konsantre yem, kaba yem) uygun sayıda örnekler kolostrum numuneleriyle eş zamanlı toplanmıştır. Yemlerde AFB1, kolostrumda AFM1 ve immunoglobulin (IgA, IgG ve IgM) düzeyleri ticari test kitleri kullanılarak ELİSA yöntemi ile belirlenmiştir. Bulgular: Örneklemeye katılan 15 farklı işletmede bulunan, 54 adet Montofon ve 36 adet Simental olmak üzere toplam 90 ineğin yaş ortalaması 4.11 ± 0.15 ve laktasyon sayısı ortalaması 2.3 ± 0.13 olarak belirlenmiştir. Kolostrum numunelerinde IgG en düşük 65.2 ± 9.9 mg/ml, en yüksek 105 ± 4 mg/ml, IgA en düşük 55 ± 6 pg/ml, en yüksek 112 ± 26 pg/ml, IgM en düşük 7.9 ± 0.41 ng/ml, en yüksek 11.6 ± 0.5 ng/ml olarak belirlenmiştir. Laktasyon sayısının veya ırkın kolostrum immunoglobulin oranı üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olmadığı gözlenmiştir. Kolostrum örneklerinde AFM1 en düşük 0.293 ± 0.169 ppb, en yüksek 0.770 ± 0.185 ppb olarak belirlenirken yem numunelerinde AFB1 en düşük 0.018 ± 0.004 ppb, en yüksek 0.120 ± 0.012 ppb olarak belirlenmiştir. Sonuç: Hayvancılık işletmelerinde aflatoksinin kolostrum yolu ile buzağılara kontaminasyon riskinin azaltılması amacıyla kuru dönem hayvan beslemede kullanılan yem kaynaklarının temini, depolanması ve hayvana verilmesine kadar geçen süreçlerde özen gösterilmesi önem arz etmektedir.