AĞRI, MUŞ, IĞDIR VE KARS İLLERİNDE ICHNEUMONIDAE(HYMENOPTERA) TÜRLERİ ÜZERİNDE FAUNİSTİK VE SİSTEMATİK ÇALIŞMALAR
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GAMZE AYHAN
Danışman: Saliha Çoruh
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı, Ağrı, Muş, Iğdır ve Kars illerinde yaşayan Ichneumonidae (Hymenoptera) türlerini tespit ederek, bu türleri faunistik ve sistematik açıdan değerlendirmektir. Yöntem: Ağrı, Muş, Iğdır ve Kars illerinde belirlenen habitat ve ekosistemlerden toplanan Ichneumonidae türleri cins ve tür düzeyinde teşhis edilmiştir. Teşhis edilmiş türlerin tür, cins tribüs ve altfamilya anahtarları hazırlanmıştır. Ayrıca bu türlerin morfolojik karakterine ait kısımların dijital fotoğrafları çekilmiş zoocoğrafik dağılımı, Türkiye'deki yayılışları, birey sayıları, toplandığı yerler ve ziyaret ettiği bitkiler ile ilgili etiket bilgileri de verilmiştir. Bulgular: Bu çalışma sonucunda, Ichneumonidae Latreille familyasına ait altfamilyalar olan; Acaenitinae Förster'den bir cinse bağlı bir tür, Anomaloninae Viereck'den iki cinse bağlı iki tür, Banchinae Wesmael'den üç cinse bağlı sekiz tür, Campopleginae Förster'den üç cinse bağlı beş tür, Cremastinae Forster'den iki cinse bağlı dört tür, Cryptinae Kirby'den altı cinse bağlı dokuz tür, Ctenopelmatinae Förster'den üç cinse bağlı üç tür, Cylloceriinae Wahl'den bir cinse bağlı iki tür, Diplazontinae Viereck'den yedi cinse bağlı 12 tür, Ichneumoninae Latreille'den üç cinse bağlı üç tür, Metopiinae Förster'den üç cinse bağlı dört tür, Phygadeuontinae Förster'den beş cinse bağlı beş tür ve Tryphoninae Shuckard'den üç cinse bağlı üç tür olmak üzere, toplam 13 altfamilyaya bağlı 42 cins ve 61 tür tespit edilmiştir. Sonuç: Bu türlerden, 12 tür ülkemiz için yeni kayıt olarak tespit edilirken, Phaenolobus trochanteralis Çoruh & Kolarov, 2013 ve Temelucha turcata Kolarov & Beyarslan, 1999 türleri ülkemiz için endemik olarak tespit edilmiştir. Bununla birlikte, Erigorgus fibulator (Gravenhorst, 1829); Exetastes femorator Desvignes, 1856; Campoletis thomsoni (Roman, 1915); Aritranis confector (Gravenhorst, 1829); Gambrus ornatus (Gravenhorst, 1829); Enizemum ornatum (Gravenhorst, 1829); Homotropus elegans (Gravenhorst, 1829); Homotropus pallipes (Gravenhorst, 1829); Gelis vicinus (Gravenhorst, 1829) ve Phygadeuon hercynicus Gravenhorst, 1829 türleri Doğu Anadolu Bölgesi için yeni kayıt olarak tespit edilmiş, Scolobates nigripennis (Schmiedeknecht, 1925) türü de nadir tür olarak kaydedilmiştir. Anahtar Kelimeler: Hymenoptera, Ichneumonidae, yeni kayıt, Ağrı, Muş, Iğdır, Kars, Türkiye Ekim 2025, 356 sayfa