Domates öz nekrozuna neden olan etmenlere karşı PGPR ve biyoajan bakterileri kullanılarak kontrollü koşullarda biyolojik mücadele imkânlarının araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SELMA AKTAŞ
Danışman: Recep Kotan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Farklı bakteriyel patojenlerin sebep olduğu domates öz nekrozu hastalığı Türkiye'de sera koşullarında ciddi verim kayıplarına sebep olmaktadır. Bu hastalık için etkili kimyasal kontrol yöntemleri bulunmamakta ve hastalığın kontrolünde sadece kültürel bazı uygulamalar önerilmektedir. Bu çalışmada; epifitik ve endofitik bakterilerinin domateste öz nekrozu hastalığının kontrolünde imkanları araştırılmıştır. Çalışmada dört farklı cinse (Bacillus, Pseudomonas, Pantoea and Agrobacterium sp.) ait toplam 14 bitki gelişimini teşvik eden bakteri ve on farklı cinse (Bacillus, Pseudomonas, Bergeyella, Brevibacillus, Enterobacter, Micrococcus, Paenibacillus, Pantoea, Salmonella and Stenotrophomonas) ait toplam 132 potansiyel biyoajan bakteri izolatı kullanılmıştır. Bu bakteriler daha önce yapılan çeşitli çalışmalarda; yabani ve kültür bitkilerinin toprak altı veya toprak üstü aksamlarından izole edilerek, yağ asit metil esterleri profillerine göre Microbial Identification System (MIS)'i kullanılarak tanılanmıştır. Potansiyel biyokontrol bakteriler petri denemelerinde patojene karşı antagonistik ve/veya hiperparasitik özelliklerinin belirlenmesi için test edilmiştir. Sıvı taşıyıcı materyal kullanılarak, kök uygulamaları için toplam dokuz bakteri formülasyonu (petri denemelerinde antagonistik ve/veya hiperparasitik etki gösteren 14 bakteri izolatından oluşan) ve yaprağa sprey uygulamaları için toplam iki bakteri formülasyonu (daha önce yürütülen çalışmalarda bitki gelişim aktiviteleri belirlenmiş 8 bakteri izolatından oluşan) hazırlanmıştır. Sadece taşıyıcı materyal, ticari mikrobiyal gübre (BM-MegaFlu) ve bakteri uygulaması yapılmayan uygulamalar kontrol olarak kullanılmıştır. Bu uygulamalar sera koşullarında domates öz nekrozu hastalığının kontrolü, bazı bitki gelişim parametreleri ve bitkideki klorofil miktarı üzerine etkinlikleri bakımından test edilmiştir. Kök daldırma ve yaprak spreyi şeklinde kullanılan bu bakteriyel formülasyonların birçoğunun hem hastalığı kontrol ettiği, hemde bitki gelişimi ve bitki klorofil miktarında artışlara sebep oldukları tespit edilmiştir. Sonuç olarak; bu formülasyon içerisinde bitki gelişim parametreleri ve hastalık kontrolü açısından en etkili bulunan B3+BA-A, B3+BA-B ve B4+BA-B uygulamalarının domates yetiştiriciliğinde hem domates öz nekrozu hastalığının kontrolünde biokontrol ajanı hem de bitki gelişiminde mikrobiyal gübre olarak kullanılabileceği düşünülmektedir.