Türkiye yüzyılı maarif modeli çerçevesinde geliştirilen Türk dili ve edebiyatı dersi öğretim programının öğretmen görüşlerine göre incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkçe Ve Sosyal Bilimler Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZELİHA TOKTAŞ
Danışman: Fatih Veyis
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli çerçevesinde geliştirilen 2024 Türk Dili ve Edebiyatı Dersi Öğretim Programı'nı öğretmen görüşleri ışığında incelenmektir. Bu doğrultuda lise kademesinde görev yapan Türk Dili ve Edebiyatı öğretmenlerinin görüşleri alınmıştır. Araştırmada, Ortaöğretim Türk Dili ve Edebiyatı Dersi Öğretim Programı'nın amaç ve hedefleri, programda yer alan öğrenme çıktıları, tema ve konu kapsamı, programın işlevselliği, edebiyat atölyeleri, ölçme ve değerlendirme süreçlerine ilişkin görüşler incelenmiştir. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden durum çalışması kullanılmıştır. Araştırmacı olaya müdahale etmeden durumu derinlemesine incelemeyi amaçlamıştır. Çalışma grubu maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi ile belirlenmiş ve öğretmen görüşleri gönüllülük esasına dayalı olarak alınmıştır. Araştırma kapsamında yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmış ve elde edilen veriler içerik analizi ile çözümlenmiştir. Bu araştırma kapsamında öğretmen görüşlerine dayalı olarak Türk Dili ve Edebiyatı Dersi Öğretim Programı çeşitli yönleriyle incelenmiştir. Veri analizleri sonucunda öğretmenlerin büyük çoğunluğunun programın öğrenci merkezli yapısını ve temel becerilere dayalı yaklaşımını genel olarak olumlu değerlendirdikleri görülmüştür. Ancak uygulama sürecine yönelik bazı kaygılar taşındığı tespit edilmiştir. Tema, kazanım ve içerik ilişkisi tutarlı bulunmuş ancak bazı uyumsuzluklara dikkat çekilmiştir. İçeriklerin öğrenci düzeyine uygunluğu konusunda çeşitli görüşler dile getirilirken etkinliklerin farklı okul türlerinde uygulama zorluğu doğurabileceği belirtilmiştir. Bu araştırma sonucunda, Türk dili ve edebiyatı dersi öğretim programının yenilikçi yönleriyle dikkat çektiği ancak uygulamada bazı yapısal ve işlevsel sorunların öğretmenler tarafından dile getirildiği belirlenmiştir. Programın öğrenci merkezli, beceri temelli ve atölye odaklı yapısı olumlu karşılanmış ancak bu yapının okullarda karşılık bulabilmesi için ders saatlerinin artırılması, sınıf mevcutlarının azaltılması ve merkezi sınavlara yönelik güncellemelerin gerektiği ifade edilmiştir. Başta ölçme ve değerlendirme süreçleri olmak üzere öğretmenlerin de bu sürece uyum sağlayabilmesi için hizmet içi eğitimlerin yaygınlaştırılması gerektiği vurgulanmıştır.