Kadınların meme kanserine yönelik kadercilik algılarının sağlık inançları ve erken tanı davranışları ile ilişkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HALK SAĞLIĞI HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BAHAR HAN
Danışman: Hasret Yalçınöz Baysal
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışma kadınlarda meme kanseri kadercilik algısının sağlık inançları ve erken tanı davranışları ile ilişkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metot: Bu araştırma 2022 Şubat-Mart tarihleri arasında Erzurum Adnan Menderes Aile Sağlığı Merkezine başvuran 18-69 yaş arası 400 kadınla yapılmıştır. Araştırmanın verileri 'Tanıtıcı Özellikler Formu', 'Meme Kanseri Sağlık İnanç Modeli Ölçeği' ve 'Meme Kanseri Kadercilik Ölçeği' kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde; aritmetik ortalama, standart sapma, çarpıklık ve basıklık kat sayıları, bağımsız gruplarda t testi, ANOVA, grup varyanslarının homojen olmadığı durumlarda Welch ANOVA, Post Hoc analizler için Bonferroni testleri ve korelasyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Kadınların Meme Kanseri Kadercilik Ölçeği toplam puan ortalaması 4.69±2.67 olarak bulunmuştur. Meme Kanseri Kadercilik Ölçeği puan ortalaması yüksek olan kadınların KKMM yapma ve KMM yaptırma oranlarının düşük olduğu saptanmıştır Kadınların Meme Kanseri SİM Ölçeği alt boyutlarından; sağlık motivasyonu, KKMM yararları, KKMM öz-etkililiği ve mamografi yararları alt boyutları ile Meme Kanseri Kadercilik Ölçeği puanları arasında negatif yönde bir ilişki olduğu saptanırken duyarlılık, ciddiyet, KKMM engelleri ve mamografi engelleri alt boyutları ile Meme Kanseri Kadercilik Ölçeği puanları arasında pozitif yönde bir ilişki saptanmıştır. Sonuç: Sonuç olarak kadınların meme kanseri kadercilik algıları sağlık inançlarını ve erken tanı davranışlarını olumsuz olarak etkilemektedir. Anahtar Kelimeler: Erken tanı, kadercilik, meme kanseri, ölçek, sağlık inancı.