Erzurum merkez Yakutiye ilçesi ilköğretim çağındaki çocuklarda malnütrisyon prevalansı ve ilişkili faktörler
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEDA KELEŞ
Danışman: CELALETTİN KOŞAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmamızın amacı Erzurum Merkez Yakutiye İlçesinde İlköğretim çağındaki çocuklardaki malnütrisyon prevalansının belirlenmesi ve malnütrisyon ile ilişkili faktörlerin saptanmasıdır. Çalışmamıza katılan çocukların cinsiyeti, anne sütü alma durumu ve süresi, ek gıdaya geçme yaşı, anne-baba eğitimi, annenin çalışması kaçıncı çocuk olduğu, ailenin gelir düzeyi, düzenli beslenme durumu ile çocuğun beslenme ve büyümesi değerlendirilmiştir. Bu çalışmamızda bölgemizdeki malnütrisyon sıklığını tespit etmek, malnütrisyon sınıflandırması yapmak ve sorunlara ilişkin çözüm yollarının bulunması amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Erzurum Yakutiye İlçesine bağlı 10 ilköğretim okulu 1.,2.,3.,4. sınıf öğrencilerinden 583 tanesi dahil edilmiştir. Araştırmacı tarafından geliştirilen anket formları ile veriler toplanmıştır. Anket formlarında çocuğun yaşı, kardeşiyle arasındaki ay farkı, doğum ağırlığı, anne ve babanın eğitim durumu, annenin çalışma durumu, babanın mesleği, kaçıncı çocuk olduğu, ailenin gelir durumu, anne sütü alıp almaması ve aldıysa ne kadar süre aldığı, çocuğun öğünlerini düzenli alıp almadığına dair 21 adet soru bulunmaktaydı. Çalışmaya alınan çocukların boy ve vücut ağırlıkları ölçülmüştür. Değerlendirmeler yapılırken yaşa ve cinsiyete göre boy ve kilo persentilleri bulundu. Persentil değerlendirilmesinde 3 persentilin altındakiler düşük, 3-97 persentil arasındakiler normal, 97 persentilin üzerindekiler yüksek persentil olarak değerlendirilmiştir. Malnütrisyon derecelendirmesi için Gomez sınıflandırması kullanıldı. Yaşa göre ağırlığı %90- 110 arasında olanlar normal, %75-89 arası hafif, %60-74 arası orta, %60 altındaki değerler ise ağır malnütrisyonu tanımlamak için kullanıldı ve hastalar bu sınıflamaya göre hafif+orta malnütrisyon olanlar ve normal olanlar olarak gruplandırıldı. Çalışmamızda istatistiksel analizler için Statistical Package for Social Sciences (SPSS) for Windows 18.0 programı kullanıldı. Testlerin tümünde anlamlılık sınırı olarak p<0.05 kabul edildi. Bulgular: Çalışmamıza katılan 583'ün çocuğun 299'u (%51.3) erkek, 284'ü (%48.7) kızdır. Katılan çocukların yaş ortalaması 8.2, boy ortalaması 128.5 cm, kilo ortalaması 27.5 kg idi. Hem boy hem de kilo persentillerine baktığımız da cinsiyetler arasında istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edildi. Gomez'e göre değerlendirme yaptığımızda ise orta+hafif malnütrisyon kız öğrencilerde %30.6, erkek öğrencilerde %22.1 olarak bulunmuştur ve istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Gomez'e göre çocukların yaşı, kaçıncı çocuk olduklarının, kardeşler arası ay farkının, doğum ağırlığının, anne mesleğinin, ailenin gelirinin, anne sütü almış olmanın ve alma süresinin ve düzenli akşam yemeği yeme oranları istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı. Düzenli kahvaltı yapmanın ve düzenli öğle yemeği yemenin ise yapmayan gruba göre istatistiksel olarak anlamlı bulundu ve anlaşılmıştır ki çocukların düzenli ve doğru beslenme alışkanlıkları olduğunda malnütrisyon riskinin azaldığı görülmüştür. Ayrıca bizim çalışmamızda ağır malnütrisyonlu çocuk tespit edilmemiştir. Sonuç: Bu çalışma ile bölgemizde düzenli beslenme ile sağlıklı büyüme ve gelişmenin ilişkide olduğu bulunmuştur. Malnütrisyonun önlenmesi için toplumun eğitilmesi, hekime başvuran her çocuk hastanında malnütrisyon açısından değerlendirilip erken tanınıp erken tedavisi önemlidir. Anahtar Kelimeler: Malnütrisyon, çocuk, persentil, gomez