OKUL MÜDÜRLERİNİN ÖĞRETİMSEL LİDERLİK DAVRANIŞLARI İLE OKUL ETKİLİLİĞİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Kâzım Karabekir Eğitim Fakültesi, Eğitim Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Esra Çakır

Danışman: Canan Albez

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırmada ilkokul öğretmenlerinin algılarına göre ilkokul müdürlerinin öğretimsel liderlik davranışları ile okul etkililiği arasındaki ilişkiyi incelemek amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini 2020-2021 eğitim öğretim yılında Erzurum ili merkezinde görev yapmakta olan 1645 ilkokul öğretmenleri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini basit seçkisiz örnekleme yöntemiyle belirlenen 408 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak; "Algılanan Okul Etkililiği Ölçeği (Se-Index)" ve "Öğretim Liderliği Davranışları Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin istatiksel çözümlemeleri için; yüzde dağılımı, aritmetik ortalama, standart sapma, bağımsız gruplar t testi, Anova testi, Pearson korelasyon analizi ve Basit Doğrusal Regresyon analizi kullanılmıştır. Sonuçların analizinde anlamlılık düzeyi .05 olarak belirlenmiştir. Bulgular: Yapılan analizler sonucunda araştırmaya katılan öğretmen algılarına göre okul etkililik düzeyinin cinsiyet ve görev yapılan okuldaki çalışma süresi değişkenlerine göre anlamlı şekilde farklılaşmadığı, mesleki kıdem değişkenine göre ise anlamlı şekilde farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmada öğretmenlerin okul müdürlerinin öğretimsel liderlik davranışları ve alt boyutlarını algılama düzeyinin cinsiyet ve görev yapılan okuldaki çalışma süresi değişkenlerine göre anlamlı şekilde farklılaşmadığı, mesleki kıdem değişkenine göre ise anlamlı şekilde farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Algılanan Okul Etkililiği Ölçeği ile Öğretim Liderliği Davranışları Ölçeği ve alt boyutları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Basit doğrusal regresyon analizi sonuçlarına göre; Öğretim Liderliği Davranışları Ölçeği ve alt boyutlarının, Algılanan Okul Etkililiği Ölçeğini anlamlı bir şekilde yordadığı sonucuna ulaşılmıştır. Sonuçlar: Araştırmada ilkokul öğretmenlerinin algılarına göre okul yönetcilerinin öğretim liderliği davranışlarının ve alt boyutlarının etkili okulu pozitif yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Liderlik, Öğretimsel liderlik, Etkili okul