Kemoterapi alan akciğer kanserli hastalarda görülen semptomlar ve başaçıkma tarzları

Fatma Genç

Kemoterapi alan akciğer kanserli hastalarda görülen semptomlar ve başaçıkma tarzları

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2005

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Fatma Genç

Danışman: Mehtap TAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

VÖZETKemoterapi Alan Akciğer Kanserli Hastalarda Görülen Semptomlar veBaşaçıkma TarzlarıBu araştırma, kemoterapi alan akciğer kanserli hastaların yaşadıkları fiziksel,psikolojik semptomları ve başaçıkma tarzları ile semptomlar arasındaki ilişkiyisaptamak amacıyla ilişkisel, tanımlayıcı olarak planlanmış ve yapılmıştır. Araştırma,01.03.2005-30.05.2005 tarihleri arasında, Atatürk Üniversitesi Süleyman Demirel TıpMerkezi Yakutiye ve Aziziye Araştırma Hastanesi Medikal Onkoloji Kliniği, AyaktanKemoterapi Ünitesi ve Göğüs Hastalıkları Kliniğindeki akciğer kanseri tanısı konan vekemoterapi alan 46 hastada yürütülmüştür.Verilerin toplanmasında; araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda hazırlanananket formu, Folkman ve Lazarus tarafından geliştirilen Stresle Başaçıkma TarzlarıÖlçeği ve Derogatis'in geliştirdiği Kısa Semptom Envanteri kullanılmıştır.Verilerin analizinde yüzdelik, Kruskall Wallis Varyans Analizi, bağımsız gruplardat testi, Mann-Whitney U testi ve korelasyon analizi kullanılmıştır.Araştırma kapsamındaki hastaların, %58.7'sinin küçük hücreli dışı akciğer kanseriolduğu tespit edilmiştir. %56.5'inin Evre III'de olduğu ve %30.4'ünün 2. kür içingeldiği saptanmıştır.Fiziksel semptomlardan en fazla puan ortalaması yorgunluk (2.15Â±0.81) ve ağrıda(2.02Â±0.99) saptanmıştır. Psikolojik semptomlara ait en yüksek ortalama isesomatizasyon (11.45Â±4.60) ve anksiyetede (5.84Â±2.38) saptanmıştır.Fiziksel semptomlarla yaş, medeni durum, eğitim seviyesi, tanıyı bilme durumu vehastalık türü arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur.VIHastaların yaş, gelir, hastalık türü, evresi, tanı zamanı ile psikolojik belirtilerarasındaki fark istatistiksel olarak anlamsız bulunmuştur (p>0.05). Cinsiyet, medenidurum, eğitim seviyesi, kür sayısı, tanıyı bilme durumu ile psikolojik belirtilerarasındaki ilişki istatistiksel olarak anlamlı bulunmuşturHastaların en fazla duygu odaklı başaçıkma tarzlarından olan boyun eğici yaklaşım(11.73Â±2.60) ve kendine güvensiz yaklaşım (9.21Â±3.60) kullandıkları saptanmıştır.Fiziksel semptomlardan olan sekresyon artışı ile kendine güvenli yaklaşım (r=0.317,p<0.05), bulantı ile boyun eğici yaklaşım arasında (r= 0.307, p<0.05), boğaz yanması ilekendine güvenli yaklaşım (r=0.339, p<0.05) ve boyun eğici yaklaşım (r=-0.318, p<0.05)arasındaki ilişki istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Obsesif kompülsif bozuklukile problem odaklı baş etme yöntemlerinden olan kendine güvenli yaklaşım ve iyimseryaklaşım arasındaki ilişki pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı (r=0.307, p<0.05r=0.381, p<0.01) bulunmuştur. Kişiler arası duyarlılık ile problem odaklı baş etmeyöntemleri arasındaki ilişki pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur(p<0.05).