Bazı entomopatojen bakteri ve fungusların patates böceği (Leptinotarsa decemlineata Say)'nin biyolojik mücadelesinde kullanılma potansiyellerinin araştırılması

GÖKHAN ERARSLAN

Bazı entomopatojen bakteri ve fungusların patates böceği (Leptinotarsa decemlineata Say)'nin biyolojik mücadelesinde kullanılma potansiyellerinin araştırılması

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÖKHAN ERARSLAN

Danışman: Recep Kotan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada; toplam yedi adet bakteri straini (Bacillus cereus FD-63, Bacillus sphaericus FD-49, Bacillus subtilis EK-7, Bacillus thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41, Brevibacillus brevis CP-1, Pseudomonas chlororaphis NEM-28 ve Pseudomonas fluorescens KŞN-1 straini) ve bir adet fungus izolatının (Beauveria bassiana ET-10 izolatı) patates böceği (Leptinotarsa decemlineata Say)'nin ergin ve birinci, ikinci, üçüncü dönem larvalarına karşı biyolojik mücadelede etkinliğini belirlemek için sera ve tarla koşullarında test edilmiştir. Her iki çalışmada da %30 steril Nutrient Broth besiyeri ve %70 sıvı taşıyıcı içeren bir karışım negatif kontrol olarak, kimyasal ilaç REDSUNNY (Lambda-Cyhalothrin) ise pozitif kontrol olarak kullanılmıştır. Sera denemelerinde bütün biyoajan bakterileri ve fungusun biyolojik kontrol etkinliği test edilmiştir. Daha sonra en etkili bulunan üç bakteri straini ise tarla şartlarında denenmiştir. Sera denemeleri 5 tekerrürlü, tarla denemeleri ise 4 tekerrürlü olarak yapılmıştır. Sera denemelerinde elde edilen sonuçlara göre; Bacillus thuringiensis ve Brevibacillus brevis strainleri birinci dönem larvalarda sırası ile %10 ve %6 oranında ölüm meydana getirmişlerdir. İkinci dönem larvalarda; P. fluorescens KŞN-1 strainleri ve B. bassiana ET-10 izolatı %10 oranında ölüme sebep olmuşlardır. Ancak, onların hiçbirisi üçüncü dönem larvalarda etkili olmamıştır. Ergin böceklerde ise %80 ölüm oranı ile en etkili strain P. fluorescens KŞN-1 olmuştur. P. chlororaphis NEM-28, B. bassiana ET-10, B. sphaericus FD-49 ve B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41 kodlu strainlerin etkinliği ise %10 olmuştur. Sera denemelerinde etkili oldukları belirlenen B. brevis CP-1, B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41 and P. fluorescens KŞN-1 strainleri tarla denemelerinde test edilmek için seçilmiştir. Tarla koşullarında elde edilen sonuçlara göre; B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41, B. brevis CP-1 ve P. fluorescens KŞN-1 strainleri birinci dönem larvalarda sırası ile %41,33, %20 ve %11,33 oranında ölüme sebep olmuştur. Bu bakteri strainlerinin ikinci dönem larvalarındaki etkinlikleri sırası ile %20, %26,66 ve %4,66; üçüncü dönem larvalarındaki etkinlikleri ise %10, %24,66 ve %6,66 olarak belirlenmiştir. Ergin böceklerde B. brevis CP-1 strainlerinin etkili olmadığı, B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41 ve P. fluorescens KŞN-1 strainlerinin ise sırası ile %30 ve %4 öldürücü etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak; B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41, B. brevis CP-1 ve P. fluorescens KŞN-1 strainlerinin patates böceği ile biyolojik mücadelede başarılı bir şekilde kullanılabileceği düşünülmektedir.