Mikrotremor yöntemi ile Hilalkent (Erzurum) bölgesinin zemin özelliklerinin belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeoloji Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATİH KARSLI
Danışman: Erdem Bayrak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Erzurum ili etrafında birçok aktif fay ile çevrelenmiş bir konumda bulunmaktadır. Ayrıca, meydana gelen orta büyüklükteki depremlerde bile maddi hasar ve can kayıpları yaşanmaktadır. Deprem zararlarının azaltılmasındaki en önemli araç yerel zemin özellikleri ve yapı stoğunun ortaya koyulmasıdır. Bu çalışmanın ana amacı, Erzurum ili Yakutiye ilçesi Hilalkent Mahallesi ve civarında mikrotremor yöntemi ile zemin özelliklerinden olan hakim periyot, büyütme faktörü, Vs30 ve hasar görebilirlik indisi belirlenmiştir. Yöntem: Bu çalışma kapsamında ilk olarak 60 farklı noktada tek istasyon mikrotremor yöntemi ile üç bileşen gürültü kayıtları alınmıştır. Daha sonra, bu kayıtlar Nakamura yatay/düşey yöntemi ile değerlendirilerek çalışma alanına ait zemin hakim periyot ve büyütme faktörü değerleri elde edilmiştir. Son olarak, zemin hakim periyot ve büyütme faktörü değerleri kullanılarak çalışma alanına ait Vs30 ve hasar görebilirlik indisi haritaları oluşturulmuştur. Bulgular: Zemin hakim periyot değerlerinin 0.04 ile 1.75 sn arasında, büyütme faktörü değerlerinin ise 1 ile 12 arasında değiştiği görülmüştür. Çalışma alanının batısında bulunan alüvyon zeminler üzerinde yüksek zemin hakim periyot değerleri ve doğuda bulunan volkanik birimler üzerinde ise küçük zemin hakim periyot değerleri elde edilmiştir. Hasar görebilirlik indisi değerleri de geniş bir aralıkta elde edilmiş olup, genel olarak büyük değerler alüvyon zeminlerle ilişkilidir. Yer altındaki ilk 30 metredeki tabakaların kesme dalgası hızlarının ortalaması (Vs30) da ampirik bağıntı yardımı ile elde edilmiş olup bölgenin jeolojisi ile uyumlu bir şekilde elde edilmiştir. Sonuç: Çalışma alanının batısında bulunan alüvyon zemin üzerinde yüksek periyot, yüksek büyütme faktörü, yüksek Kg ve düşük Vs30 değerleri hesaplanmıştır. Bu bölgede bulunan ve gelecekte yapılması planlanan yapılaşmalar özelinde çok disiplinli araştırmalar yürütülmelidir. Anahtar Kelimeler: Hilalkent mahallesi, mikrotremor, Nakamura yöntemi, zemin hakim periyodu, hasar görebilirlik indisi