İnkoherent saçılma fonksiyonu S (x,Z)'nin atom numarasına göre değişimi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Fakültesi, Fizik, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1998

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: PAŞA YALÇIN

Danışman: Yakup Kurucu

Özet:

ÖZET İnkoherent saçılma fonksiyonunun atom numarasına bağlılığı deneysel olarak çalışılmıştır. Deneyde Be elementi referans alınarak Al, Ti, Fe, Ni, Cu, Zn, Zr, Nb, Mo, Ag, Sn, Ta, Au ve Tb foil numuneleri ile V, Cr, Br, Sr, Cd, I, Cs, Ba, Ce, Nb, Sm, Hf, Os ve Tl toz numuneleri kullanıldı. Radyoaktif Am-241 nokta kaynağından yayınlanan 59.5 keV'lik y-fotonları ile yaklaşık 20 ile 25 um kalınlıklı ve 8 mm çapındaki dairesel numuneler uyarılarak, 110 Tik saçılma açısında inkoherent saçılan fotonlar Si(Li) dedektörü ile uygun bir geometride sayılmıştır. Sayma işleminde 5.9 keV'de yarı maksimumdaki tam genişliği (FWHM) 160 eV olan Si(Li) dedektörü ile bağlantılı elektronik sistemler ve ND 66 B çok kanallı analizörün 1024 kanalı kullanılmıştır. Bütün ölçümler 12 saatlik sayma zamanında alınmış olup, temel sayma ile numune tutucu ve havadan saçılma etkilerini belirlemek için numuneli ve numunesiz ölçümler alınmıştır. Numune atomlarıyla etkileşen fotonların tespiti için uygun geometride transmisyon (transmission) ölçümleri yapılmıştır. Sonuç olarak inkoherent saçılma fonksiyonu S(x,Z) için elde edilen değerlerin teorik değerlerle iyi sayılabilecek bir uyum içinde olduğu görülmüştür.