8-12 yaş arası çocuklarda hipnotik telkinlerin dental anksiyete üzerine etkisinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİF KARDEŞ

Danışman: Fatih Şengül

Özet:

Amaç: Çocuklarda yaygın olarak gözlenen dental anksiyetenin yönetiminde geçmişten bu yana birçok farklı teknik kullanılmıştır. Bu tez çalışmasında hipnoterapi yöntemiyle verilen telkinlerin dental anksiyetenin azaltılmasına olan etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: Çalışmamız randomize kontrollü tek kör müdahale çalışmasıdır. Çalışmamıza 8-12 yaş arasında olan 60 katılımcı dahil edilmiştir. Katılımcılara ulaşmak adına gerçekleştirdiğimiz okul ziyaretinde başlangıç MCDAS(f) skalası doldurtulmuş ve bu skalaya göre toplam skoru 19'un üzerinde olan, acil tedavi ihtiyacı olmayan, ICDASII kriterlerine göre 5 olarak derecelendirilen en az bir çürük dişi bulunan, herhangi bir fiziksel veya zihinsel engeli bulunmayan çocuklar velileri aranarak kliniğimize çağırılmıştır. Randomize edilen hastalardan hipnoterapi grubundakilere birinci araştırmacı tarafından yaklaşık 30 dk. hipnoterapi uygulanmıştır. Kontrol grubundakilere herhangi bir terapi uygulanmadan her iki gruba da dental tedavileri için randevu verilmiştir. Randevuya geldiklerinde MCDAS(f) skalası tekrar doldurtulmuş, ikinci araştırmacı tarafından hangi hastanın hangi gruba dahil olduğu bilinmeden dental tedavileri tamamlanmış ve tedavinin 6 aşamasında anksiyete düzeyleri VAS skalasıyla kaydedilmiştir. Kaydedilen verilerin istatistiksel analizleri gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Gruplardaki katılımcıların demografik özellikleri, diş hekimine gitme sayısı, diş ağrısı deneyimi ve MCDAS(f) başlangıç skorları açısından gruplar arası istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. MCDAS(f) skalasının özellikle iğne (p<0.001), çekim (p<0.001) ve dolgu (p=0.015) ile ilgili sorularının ve toplam skorunun (p<0.001) analizinde hipnoterapi grubunda kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde azalma gözlenmiştir. Dental tedavinin belirlenen 6 aşamasından her birinde VAS skalasıyla kaydedilen anksiyete seviyeleri de yine hipnoterapi grubunda kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur. Sonuç: Hipnoterapi çocukların dental anksiyetelerinin azaltılmasında etkili ve güvenli bir yöntem olarak kullanılabilir. Çalışmamızın bu alanda yapılacak randomize kontrollü çalışmalara öncü niteliğinde olduğu düşünülüp, daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: Dental anksiyete, hipnoz, hipnoterapi, görsel analog skala, MCDAS(f)