Silodosin Etkin Maddesinin Farklı Ortamlarda Miktar Tayini İçin Yeni Analitik Yöntemlerin Geliştirilmesi ve Validasyonlarının Yapılması

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Eczacılık Analitik Kimya Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Sinan YERLİ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Yücel KADIOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: α1 adrenoreseptör blokeri olan silodosinin farmasötik preparatlarda ve plazmada miktar tayini için literatürdeki mevcut yöntemlere alternatif olarak basit, hassas ve yeni bir UV-Görünür Bölge Spektrofotometri ve LC-MS/MS yöntemleri geliştirilip geçerlilik testlerinin yapılması ve daha sonra Benign Prostat Hiperplazisi tanısı almış hastaların plazmalarında silodosinin miktar tayinlerinin gerçekleştirilmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: UV-Görünür Bölge Spektrofotometri yönteminde, 272 nm dalga boyunda çözücü olarak metanol kullanıldı. LC-MS/MS yönteminde ise asetonitril-10 mM amonyum asetat(asetik asit ile pH 4.5'a ayarlanan) (40:60, h/h) hareketli fazı, C8 kolon, 0,4 mL/dk akış hızı, MS dedektör, pozitif iyonizasyon, internal standart olarak karbamazepin kullanıldı. MS spektrumlarında silodosin ve karbamazepin için moleküler iyon değerleri sırasıyla 496 ve 237 olarak belirlendi. Bulgular: Plazmaya katılım yapılan numunelerde güniçi- günlerarası doğruluk ve kesinlik değerleri UV-Görünür Bölge sıfırıncı türev yöntemi için sırasıyla %1.59 – 2.04, %0.67 – 1.4 ve %-0.76 – 3.88, %0.98 – 3.67 aralığında, birinci türev spektrofotometri yöntemleri için %-1.56 – 4.72, %0.98 – 2.10 ve %-1.47 – 3.72, %1.51 – 3.63 aralığında bulundu. LC-MS/MS yönteminin güniçi- günlerarası doğruluk ve kesinlik değerleri sırasıyla %-4.3 – 7.4, %1.5 – 5.3 ve %0.4 – 2.7, %-2.5 – 1.4 aralığında bulundu. Plazmadan geri kazanım değerleri ise LC-MS/MS yöntemi için ortalama %97, UV-Görünür Bölge Spektrofotometri yöntemi için ortalama %98.7 olarak belirlendi. Sonuç: Geliştirilip geçerlilik testleri yapılan her üç yöntem ile piyasada tek mevcut farmasötik preparatta ve plazmada silodosin miktar tayinleri yapıldı. Benign Prostat Hiperplazisi tanısı konulan dört hastanın plazmasında LC-MS/MS yöntemiyle silodosin miktar tayinleri gerçekleştirildi. Çalışma sonucunda, her iki yöntemin kalite kontrol ve klinik çalışmalarında başarıyla uygulanabileceği sonucuna varıldı. Anahtar Kelimeler: LC-MS/MS, silodosin, spektrofotometri