Yeşil sentezle elde edilen gümüş nanopartiküller ile katkılandırılmış ağız gargarasının antimikrobiyal etkinliğinin araştırılması


Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ISMAYIL HUSEYNLI

Danışman: Recep Orbak

Özet:

Amaç: Periodontal hastalıklar için primer etken mikrobiyal dental plaktır. Periodontal doku sağlığı için etkenin ortadan kaldırılması gereklidir. Bunun için konvansiyonel tedavilerden (cerrahi ve cerrahi olmayan periodontal tedaviler) yararlanılmakta ve ilave olarak ağız gargarası gibi kimyasal ajanlardan da istifade edilmektedir. Günümüze kadar farklı içerikli ağız gargaraları kullanılmıştır. Çalışmamızda da, gümüş nanopartiküller (AgNP) ile katkılandırılmış ağız gargarasının antimikrobiyal etkinliğinin araştırılması amaçlandı. Materyal ve Metot: Çalışmamız C. albicans (ATCC 10231), P. aeruginosa (ATCC 27853), E. coli (ATCC 25922), S. aureus (ATCC 25923), B. cereus (ATCC 10876) patojenik bakteriler üzerinde yürütüldü. Çalışma 7 farklı gruba ayrıldı. Gruplarda kullanılan gümüş nanopartikülleri yeşil sentez yöntemiyle elde edildi. Grup 1: %2 klorheksidin glukonatın (CHX) kullanıldığı grup (pozitif kontrol grubu), Grup 2: AgNP'lerin kullanıldığı grup, Grup 3: Thymbra spicata'dan elde edilen saf yağın kullanıldığı grup, Grup 4: Thymbra spicata'dan elde edilen yağın %10 çözeltisinin kullanıldığı grup, Grup 5: Thymbra spicata'dan elde edilen yağın %2 çözeltisinin kullanıldığı grup, Grup 6: Thymbra spicata'dan sentezlenen AgNP'ler ve Thymbra spicata'dan elde edilen saf yağı karışımının kullanıldığı grup, Grup 7: %10 dimetil sülfoksitin (DMSO) kullanıldığı grup (negatif kontrol grubu). Her bir grup için hazırlanan solüsyonlar agar well difüzyon yöntemiyle uygulandı ve 37 °C'de 24 saat inkübasyondan sonra inhibisyon alanları (İA) mm olarak ölçüldü ve gruplar arası antimikrobiyal etkinlikleri karşılaştırıldı. Ayrıca AgNP'lerin karakterizasyonu için SEM, XRD, FTIR analizleri yapıldı. Bulgular: AgNP'lerin ve saf yağın ayrıca bunların karışımının C.albicans üzerine etkisi, %2 CHX'den daha fazlaydı. Saf yağ P.aeruginosa bakterisi hariç diğer bakteriler ve maya mantarına karşı diğer gruplara göre inhibisyon alanı en fazlaydı. Keza %10 çözelti saf yağ gibi P.aeroginosa bakterisinde inhibisyon alanı oluşturmadı. %2 çözelti ve %10 DMSO bütün bakterilerde ve maya mantarına karşı antimikrobiyal etki göstermedi. AgNP'ler ve AgNP'lerin saf yağla karışımı tüm patojenler üzerine antimikrobiyal etki gösterdi. Sonuç: AgNP'ler ve AgNP'lerin saf yağla karışımının araştırmaya konu edilen tüm patojen bakteriler ve maya mantarı üzerine antimikrobiyal etkilerinden dolayı periodontal hastalıkları önleyici ve tedavi edici bir ajan olarak kullanılabileceği kanaatine varıldı. Anahtar Kelimeler: antimikrobiyal aktivite, gümüş nanopartiküller, klorheksidin, yeşil sentez