Öğretmenlerin bilgi güvenliği farkındalık ve dijital okuryazarlık düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SAADETTİN ATEŞ
Danışman: Sevda Küçük
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı öğretmenlerin bilgi güvenliği farkındalık ve dijital okuryazarlık düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi ve öğretmenlerin bilgi güvenliği farkındalığı ile dijital okuryazarlıkları arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığının tespit edilmesidir. Yöntem: Çalışmada nicel ve nitel yöntemlerin birlikte kullanıldığı karma araştırma yöntemlerinden açıklayıcı desen kullanılmıştır. Çalışmanın nicel boyutuna Türkiye'deki farklı illerde MEB'e bağlı okullarda çalışan farklı branşlardaki 658 öğretmen katılmıştır. Nitel boyutunda ilkokul ve ortaokul kademelerinde çalışan 12 öğretmenle görüşülmüştür. Çalışmanın verilerinin toplanmasında kişisel bilgi formu, Öğretmenler İçin Bilgi Güvenliği Farkındalık Ölçeği, Dijital Okuryazarlık Ölçeği ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Bulgular: Verilerin analizi sonucunda öğretmenlerin bilgi güvenliği farkındalık düzeylerinin normal seviyede, dijital okuryazarlık düzeylerinin orta altı/zayıf seviyede olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlerin bilgi güvenliği farkındalık düzeyleri mezun oldukları bölüm, çalıştıkları öğretim kademesi ve hizmet içi eğitim alma durumlarına göre anlamlı farklılık göstermektedir. Ancak cinsiyet, mesleki kıdem ve çalıştıkları okul bölgesine göre anlamlı farklılık gözlenmemiştir. Öğretmenlerin dijital okuryazarlık düzeyleri mezun oldukları bölüm ve hizmet içi eğitim alma durumlarına göre anlamlı farklılık göstermektedir. Ancak cinsiyet, mesleki kıdem, çalıştıkları öğretim kademesi ve okul bölgesine göre anlamlı farklılık gözlenmemiştir. Öğretmenlerin bilgi güvenliği farkındalıkları ve dijital okuryazarlıkları arasında pozitif yönde ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Nitel araştırmaya katılan öğretmenlerin çoğunluğu yeterli bilgiye sahip olmadıklarından bilgi güvenliği ve dijital okuryazarlık konularında kendilerini yetkin hissetmediklerini belirtmişlerdir. Diğer yandan bilgi güvenliği ve dijital okuryazarlık konularında yetkin olduklarını belirten öğretmenlerin kullandıkları teknolojik araçlarla öğrenme ortamını zenginleştirdikleri anlaşılmıştır. Sonuçlar: Çalışma sonuçlarına göre öğretmenlerin bilgi güvenliği farkındalık ve dijital okuryazarlık düzeylerinin artırılması için ihtiyaçlarına göre gerekli eğitimlerin düzenlenerek öğretmenlerin desteklenmesi gerekmektedir.