Karaciğer parankim hastalığında hepatobiliyer spesifik ajan ile elde olunan verileri ile karaciğer hasarının öngörülebilirliğinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATİH IŞIK
Danışman: Fatih ALPER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmamızda gadoksetik asit kullanılarak elde olunan MR verilerinden yapılan karaciğer fonksiyon hesaplamaları ile hastaların MELD (Model For End-Stage Liver Disease), ALBİ (albümin- bilirübin) skoru ve kompanzasyon- dekompanzasyon durumlarını öngörmeyi amaçlıyoruz. Materyal Metod: Ocak 2021'den Aralık 2023'e kadar herhangi bir nedenden (viral hepatit, otoimmün hepatit, karaciğer sirozu vb.) histopatolojik veya klinik olarak kanıtlanmış kronik karaciğer hastalığı (KKH) olan ve gadoksetik asitle zenginleştirilmiş karaciğer MR'ı çekilen tüm hastalar elektronik tıbbi kayıt sistemi sistemimizde tarandı. Bu hastalara ait MELD (Model For End-Stage Liver Disease), ALBİ (albümin- bilirübin) skoru ve kompanzasyon- dekompanzasyon durumları kaydedildi. Normal grup (KKH olmayan) olarak, karaciğer parankimal hasarı olmayan, başka nedenlerle (hemanjiyom, FNH, adenom <20 mm) gadoksetik asit kontrastlı karaciğer MR çekilen hastalar elektronik tıbbi kayıt sistemimizde tarandı. Geç hepatobiliyer faz MR görüntüleri üzerinden karaciğer segment III,segment VI ve VII'nin ortalaması (ROI alanı: 2-5 cm2), böbreküstü abdominal aort lümeninden (ROI alanı: 1cm2), karaciğer hilus seviyesindeki portal ven lümeninden (ROİ alanı: 1 cm2) ROİ (region of interest)'ler çizilerek kantitatif ölçümler yapıldı. Kontrol grubundaki hastaların karaciğer, aort ve portal venlerinin hepatobiliyer faz MRG'leri üzerinden elde olunan intensite değerlerinin ortalaması alındı. Karaciğer parankim hastalarının karaciğer, aort ve portal vene ait intensite değerleri daha önce hesaplanan normal değerlere bölünerek aşağıaki formüle göre şiddet hesaplaması yapıldı. ŞİDDET=((HBF Aort lüman sinyali)/(HBF Normal aort sinyali)+(HBF Portal ven lümen sinyali)/(HBF Normal portal ven lümen sinyali))/((HBF Karaciğer parankim sinyali)/(HBF Normal karaciğer parankim sinyali)) Yukarıdaki formüle göre elde olunan kantitatif değerlerin kronik karaciğer hastalarının MELD ve ALBİ skorları ile korelasyonu ve dekompanzasyonu öngörmedeki gücü değerlendirildi. Sonuç: Toplum sağlığında önemli bir yer işgal eden karaciğer parankim hastalıklarının etkili risk sınıflandırması, yönetimi ve tedavisi için karaciğer biyopsisi mevcut altın standart olmayı sürdürmekle birlikte invaziv olmayan görüntüleme yöntemleri hızla gelişmektedir. Bu bağlamda invaziv olmayan bir görüntüleme yöntemi olarak gadoksetik asit kullanılarak elde olunan görüntüleme verileri ile karaciğer fonksiyonunu kantitatif olarak ölçmeye yarayan yeni bir modeli literatüre sunmuş olduk.