İsot baharatı (Capsicum annuum L.) antioksidan ve antibakteriyalaktiviteleri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Gıda Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATMA GÖLELİ

Danışman: Ahmet Erdoğan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Türkiye'de baharat kullanım alanlarının artmasıyla ve Türk mutfağında yaygın olarak kullanılan ve aynı zamanda yüksek ihracat potansiyeline sahip isot baharatının bazı patojenler üzerine olan antibakteriyal etkisi ile insan sağlığı açısından önemli bir gösterge olan antioksidan etkileri üzerine yapılan bu çalışma ile elde ettiğimiz bulgularımız sonucunda verilerin, tıp ve eczacılık, gıda biliminin gelişmesi vb. birçok alana katkıda bulunulması amaçlanmıştır. Yöntem: Antibakteriyal aktivitenin belirlenmesi için Agar Kuyu Difüzyon metodu kullanılmış, test mikroorganizmaları olarak da E. coli O157:H7 BC12, S. aureus ATCC 29213, S. Typhimurium (RSHMB 95091) ve Bacillus cereus ATCC 1177 seçilmiştir. Ekstraktların konsantrasyonu 100 mg/ml olarak belirlenmiştir. Antioksidan aktivite DPPH• radikal giderme yöntemi, Toplam Fenolik Madde Miktarı ve C vitamini tayini yapılarak belirlenmiştir. Toplam Fenolik Madde Miktarı Tayini için Singleton ve arkadaşları (1999) tarafından geliştirilen yöntem modifiye edilerek uygulanmış ve gallik asit standart olarak kullanılmıştır. Askorbik asit tayini için ise spektrofotometrik yöntem kullanılmıştır. Bulgular: Elde edilen sonuçlara göre, numunelerin antioksidan ve antimikrobiyal etkisi oldukça güçlüdür. Çalışma sonuçları, bu baharatın yüksek antioksidan kapasiteye sahip olduğunu ve çalışmada kullanılan tüm bakterilere özellikle Staphylococcus aureus'a karşı güçlü antibakteriyal etkiye sahip olduğunu göstermektedir. En düşük antibakteriyal etki ise Bacillus cereus'a karşı gözlemlenmiştir. Sonuç: Elde edilen değerler sonucunda çalışmada kullanılan isot baharatlarının yüksek antibakteriyal ve antioksidan etkiye sahip oldukları tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: İsot Baharat, Antibakteriyal, Antioksidan, Aktivite, Kırmızıbiber