Alüminyumun (Al) yansıtma veriminin arttırılması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Astronomi ve Astrofizik Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BELGİN BALBAY

Danışman: Ali Gürol

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmanın amacı yer teleskoplarında ayna malzemesi olarak en çok kullanılan metal olan Alüminyumun (Al'nin) yansıtma veriminin ince film kaplamalar vasıtasıyla iyileştirilmesidir. Yöntem: Bu çalışmada alttaş olarak 0,25 mm kalınlık ve %99,997 saflığa sahip Al kullanılmıştır. 10x20 mm ebatlı Al levhalar üzerine ince filmler büyütülmüştür. Her bir Al levhalar %0,003 oranında metal safsızlıklar içermektedir. RF Saçtırma (Sputter) sisteminde büyütme için, her biri 50,8 mm çapında 3,175 mm kalınlığında ve %99,99 safsızlığı olan LiF, MgF2 ve SiC hedefler kullanılmıştır. Bu hedefler kullanılarak LiF, MgF2 ve SiC ince filmler Al levhalarının aynı yüzü üzerinde ikili ve üçlü kombinasyonlar halinde büyütülüştür. Bulgular: Al üzerine büyütülen ince filmlerin kalınlıklarının hata sınırları içerisinde aynı olduğu Elipsometre ölçümleri neticesinde belirlenmiştir. LiF üzerine MgF2 büyütülen tabakalı ince film katmanlarının Al yansıtma verimini arıttığı belirlenmiştir. Bu ikili katmanın kullanılması ile Al'un görünür ve IR bölgede %90-95 arasında olan yansıtma veriminin %20'e varan oranda arttırılabildiği tespit edilmiştir. Sonuç: Sonuç olarak hem görünür hem de IR bölgede Al yansıtma veriminin iyileştirilmesi amacıyla Al üzerine önce LiF ve sonra MgF2 büyütülmelidir. Ancak LiF ve MgF2 ince film katmanlarının kalınlıkları değiştirilerek ölçümler yinelenmeli ve girişim etkilerinin minimum olduğu ince film kalınlıkları da belirlenmelidir.