Isırgan Otunun (Urtica Dioica) Antioksidant Aktivitesinin Belirlenmesi, Oksidatif Enzimlerinin Karakterizasyonu ve Bazı In Vıvo Etkilerinin İncelenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kimya Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ilhami GÜLÇİN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ömer İrfan KÜFREVİOĞLU
Özet:ÖZET Doktora Tezi ISIRGAN OTUNUN (Urtica dioica) ANTİOKSÎDANT AKTİVİTESİNİN BELİRLENMESİ, OKSİDATİF ENZİMLERİNİN KARAKTERİZASYONU VE BAZI İN VİVO ETKİLERİNİN İNCELENMESİ İlhami GÜLÇİN Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Kimya Anabilim Dalı Danışman: Prof. Dr. Ö. İrfan KÜFREVİOĞLU Ortak Danışman: Yrd. Doç. Dr. Münir OKTAY Bu çalışmada, ısırgan otundan (Urtica dioica) elde edilen eter, etanol ve su ekstrelerinin total antioksidant aktiviteleri, indirgeme kuvvetleri, serbest radikal giderme, süperoksit anyonu radikali giderme, metal şelatlama ve hidrojen peroksit giderme aktiviteleri belirlendi. Bu aktiviteler birer standart antioksidant olan bütillenmiş hidroksianisol, bütillenmiş hidroksitoluen ve cc-tokoferol ile karşılaştırmaları yapıldı. En yüksek total antioksidant aktivite Urtica dioica yapraklarının etanol ekstresinde bulundu. En yüksek indirgeme kuvveti ve metal şelatlama aktivitesi iseUrtica dioica yapraklarının su ekstresinde bulundu. Bununla beraber en yüksek DPPH- giderme, süpeoksit anyonu radikali giderme ve H202 giderme aktiviteleri ise sırasıyla Urtica pilulif era tohumlarının su ekstresine, Urtica dioica yapraklarının eter ekstresinde, Urtica dioica tohumlarının etanol ekstresinde bulundu. Ayrıca bu ekstrelerin total fenolik bileşik miktarı belirlendi. En yüksek total fenolik bileşik miktarı 27,7 fig pirokatekol ekivalent üe 62 ug kuercetin ekivalent olarak Urtica dioica yapraklarının su ekstresinde bulundu. Her bir ekstrenin total karotenoid ve klorofil miktarları da araştıridı. En yüksek karotenoid miktarı Urtica dioica tohumlarının su ekstresinde (0,313 ug), en yüksek klorofil miktarı ise Urtica pilulifera tohumlarının su ekstresinde (25,551 (xg) bulundu. İn vivo olarak, ekstrelerin on farklı mikroorganizmaya karşı antimikrcbiyal aktiviteleri belirlendi ve standart birer antimikrobiyal madde olan netilmicin, amoxicillin/clavulanic acid, ofloxoacin ve miconazole nitrate ile karşılaştırıldı. Analjezik aktivite ile ilgili çalışmalarda ısırgan otunun Urtica dioica 100 mg/kg dozundaki su ekstresinin, kıvranma (writhing) testine göre kıvranma sayısını % 89,2 kadar azalttığı görüldü. Ayrıca 100 mg dozundaki Urtica dioica yapraklarının su ekstresi mide ülserini % 61,1 engelledi. Polifenol oksidaz, peroksidaz, katalaz ve glukoz 6-fosfat dehidrogenaz gibi oksidatif enzimler saflaştırıldı ve karakterize edildi. Polifenol oksidaz ve peroksidaz enzimleri CM-Sephadex iyon değişim kromatografisi ile sırasıyla 17,8 ve 76 kat saflaştırıldı. Elektroforez çalışmaları yapıldı ve molekül ağırlıkları belirlendi. Peroksidaz enziminin molekül ağırlığı jel filtrasyon kromatografisi ile belirlendi. Katalaz ve glukoz 6-fosfat dehidrogenaz enzimler ise kısmen saflaştırıldı ve karakterize edildi. 2002, 236 sayfa Anahtar kelimeler: Isırgan otu, Urtica dioica, antioksidant aktivite, oksidatif enzimler, in vivo