Sülfürlü bakır işletmelerinde ortaya çıkan maden atıklarının tuzlu-alkali toprakların ıslahında kullanım etkinliğinin belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: RESUL TIRAŞCI
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Taşkın Öztaş
Eş Danışman: Gülşen Tozsin
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Ülkemiz nüfusunun hızla arttığı, ekilebilen verimli tarım arazilerinin azaldığı, insanoğlunun ilerleyen yıllarda açlık sorunu ile karşı karşıya kalacağı düşünüldüğünde tuzlu, alkali ve tuzlu-alkali gibi sorunlu toprakların ıslah edilerek yeniden tarıma kazandırılması gerektiği ortaya çıkmaktadır. Bu çalışma ile bakır işletmelerinde maden atığı olarak ortaya çıkan piritin tuzlu-alkali toprakların ıslahında kullanım etkinliğinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Iğdır Ovasındaki tuzluluk ve alkalilik problemi olan iki farklı toprakta yürütülen bu çalışmada ıslah maddesi olarak jips (CaSO4.2H2O), sülfürik asit (H2SO4), pirit atık ve silis atık kullanılmıştır. Uygulanan muamelelerin toprak reaksiyonu, toprak tuzluluğu, değişebilir sodyum miktarı ve hidrolik iletkenlik değeri üzerine etkisi incelenmiş olup muamelelerin incelenen parametreler üzerine istatistiksel anlamda önemli düzeyde etkili olduğu saptanmıştır. İncelenen toprak özellikleri üzerine en yüksek etkiyi sülfürik asit (H2SO4) göstermiştir. Pirit atık uygulamasının I numaralı toprağın pH değerini ortalama %3,8 oranında azalttığı, EC değerini ortalama %51,31 oranında azalttığı, değişebilir sodyum miktarını ortalama %1,47 oranında azalttığı ve hidrolik iletkenlik değerini ise 26 kat arttırdığı, II numaralı toprağın pH değerini ortalama %7,54 oranında azalttığı, EC değerini ortalama %77,12 oranında azalttığı, değişebilir sodyum miktarını ortalama %1,88 oranında azalttığı ve hidrolik iletkenlik değeri ise 2,13 kat arttırdığı; silis atık uygulamasının ise I numaralı toprağın pH değerini ortalama %0,73 oranında azalttığı, EC değerini ortalama %52,07 oranında azalttığı, değişebilir sodyum miktarını ortalama %0,37 oranında azalttığı ve hidrolik iletkenlik değerini ise 8,13 kat arttırdığı, II numaralı toprağın pH değerini ortalama %5,46 oranında azalttığı, EC değerini ortalama %77,93 azalttığı, değişebilir sodyum miktarını ortalama %4,19 azalttığı ve hidrolik iletkenlik değeri ise 1,85 kat arttırdığı tespit edilmiştir.