Barışın aracı olarak tarih ders kitapları: Türk-Yunan tarih ders kitapları örneklemi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YASEMİN KOÇOĞLU

Danışman: Betül Aslan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ders kitapları araştırmaları ve barışçı tarih öğretimi çalışmaları son dönemlerde araştırmacıların ilgisini çeken bir konudur. Bu konuyla ilgili yapılan araştırmalara her geçen gün bir yenisi daha eklenmekte ve bu alandaki açık kapatılmaya çalışılmaktadır. Bu araştırmada da bu konuya değinilmiş, Türk ve Yunan tarih ders kitaplarının barışçı tarih öğretimi çalışmalarına ne ölçüde katkıda bulundukları tespit edilmeye çalışılmıştır. Araştırma için Yunan tarih ders kitaplarının seçilmesinin nedeni ise Türk-Yunan ilişkilerinin geçmişten günümüze sürekli bir çatışma halinde oluşu ve iki ülkenin birbirini düşman olarak görmesidir. Bu açıdan araştırmamızda geçmişte Türkiye ve Yunanistan arasında yaşanan olayların tarih ders kitaplarında nasıl yer aldığı, iki ülkenin tarih ders kitaplarında barış dilinin hakim olup olmadığı tespit edilmeye çalışılacak ve iki ülke ilişkilerinin ders kitaplarına nasıl yansıdığı belirlenecektir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi kullanılmıştır. Doküman analizi, araştırılacak olan konu ile ilgili basılı materyallerin incelenmesini gerektirir. Bu amaçla öncelikle Türk ve Yunan okullarında okutulan tarih ders kitapları temin edilmiştir. Yunanistan'da Genel Lise III ve Akşam Lisesi IV. sınıfta okutulan ''Yakınçağ ve Günümüz Dünyası Tarihi(1815-Günümüze)'' adlı tarih ders kitabı ile Türkiye'de ortaöğretimde okutulan ''Tarih 10. Sınıf'' ve ''T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük'' adlı tarih ders kitapları incelenmiştir. Bu kitaplarda ortak geçmişe ait konulardan tezin amacına hizmet edenler seçilmiştir. İki ülkenin ortak geçmişine ait konular tek bir Yunan tarih ders kitabında bulunurken, aynı konular Türkiye'de ortaöğretimde okutulan 2 farklı tarih ders kitabında yer almaktadır. Bu nedenle 2 adet Türk tarih ders kitabı incelemeye tabi tutulmuştur. Yunan tarih ders kitabında iki ülkenin ortak geçmişine ait konular belirlendikten sonra bu metinler bir uzman tarafından Türkçeye çevrilmiştir. Daha sonra verilerin analizi kısmına geçilmiştir. Bu kısımda elde edilen bulgular yorumlanmıştır. Verilerin analizi kısmında barışçı tarih öğretimi anlayışına uygun bir dil ve üslup kullanılıp kullanılmadığına dikkat edilmiştir. Ayrıca kitaplarda yer alan konularla ilgili resimler de değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Sonuç olarak Türk tarih ders kitaplarının barışçı tarih öğretimi anlayışına daha uygun olduğu tespit edilmiştir Anahtar Sözcükler: Tarih ders kitapları, barışçı tarih anlayışı, Yunanistan.