Bireysel ve takım sporları ile uğraşan üniversite öğrencilerinin temel psikolojik ihtiyaçlarının belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Spor Yönetimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HATİCE GEZER
Danışman: Orcan Mızrak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı, üniversitelerin farklı bölümlerinde okuyan ve bireysel sporlar ile uğraşan üniversite öğrencilerinin temel psikolojik ihtiyaçlarının belirlenmesi ve sosyo-demografik değişkenleri ile arasındaki ilişkinin tespit edilmesidir. Çalışmaya, Türkiye Üniversite sporları Federasyonu tarafından düzenlenen müsabakalara katılan 311 erkek (%53,0) ve 276 kadın (%47,0) toplam 587 üniversite öğrencisi katılmıştır. Katılımcıların % 50,1'i 17-20 yaş arasında, % 39,2'si 21-24 yaş arasında ve %10,7'si ise 25-28 yaş aralığındadır. Çalışmada, öğrencilerin Temel Psikolojik İhtiyaçlarını belirlemek için Deci ve Ryan (2000) tarafından geliştirilen ve Türkçeye uyarlaması Kesici ve vd., (2003) tarafından yapılan 21 madde ve "Özerklik İhtiyacı", "Yeterlik İhtiyacı" ve "İlişki İhtiyacı" isimli üç alt boyuttan oluşan "Temel Psikolojik İhtiyaçlar Ölçeği" uygulanmıştır. Verilerin istatistiksel çözümlemesinde, Portable IBM SPSS Statistics v20 programı kullanılmıştır. Verilerin normallik sınaması yapmak için tek örneklem "Kolmogorov-Smirnov" testi kullanılmış ve verilerin normal bir dağılıma sahip olmadığı tespit edilmiştir. Öğrencilerin temel psikolojik ihtiyaçlarının demografik değişkenler ile karşılaştırılmasında ikili grup karşılaştırmalarında "Mann Whitney U" testi üç ve/veya daha fazla grup karşılaştırmalarında "Kruskal Wallis-H" testi ve anlamlılığın ne yönde olduğunu belirlemek için "Mann Whitney U" testi kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi 0.05 olarak kabul edilmiştir. Katılımcıların temel psikolojik ihtiyaçlar ölçeği alt boyutlarından elde etmiş oldukları puanların ortalama değerleri; özerklik alt boyutu puan ortalaması 22,43±3,32, Yeterlik alt boyutu puan ortalaması 19,86±2,97 ve ilişki alt boyutu puan ortalaması 25,67±3,26 olarak tespit edilmiştir. Cinsiyet açısından yapılan inceleme sonrasında "Kadın" üniversite öğrencilerinin özerklik, yeterlik, ilişki ihtiyaçlarının doyumu "erkek" üniversite öğrencilerine oranla anlamlı düzeyde yüksek olduğu tespit edilmiştir. Spor türü bakımından ise Takım sporu ile uğraşan sporcuların bireysel sporculara oranla daha fazla "özerk" olma ihtiyacı duymaktadırlar. Bireysel sporlar ile uğraşan sporcuların ise takım sporu ile uğraşan sporculara oranla daha fazla "yeterlik" ve "ilişki" ihtiyacı duydukları tespit edilmiştir. Ailelerinde tek çocuk olan üniversite öğrencilerinin, 1 veya daha fazla kardeşi olan üniversite öğrencilerine oranla daha fazla "ilişki" ihtiyacı duymaktadırlar.