Akupresur uygulamasının tip 2 diyabet hastalarında polinöropati ile ilişkili ağrı ve uyku kalitesine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İÇ HASTALIKLARI HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA GÜNDÜZ ORUÇ
Danışman: Elanur Yılmaz Karabulutlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışma, akupresurun tip 2 diyabet hastalarında polinöropati ile ilişkili ağrı ve uyku kalitesine etkisini belirlemek amacıyla yapıldı. Materyal ve Metod: Bu çalışma Haziran 2018- Temmuz 2020 tarihleri arasında, randomize kontrollü araştırma olarak yürütüldü. Araştırmanın evrenini Atatürk Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Endokrinoloji polikliniğine kayıtlı tip 2 diyabete bağlı polinöropati tanısı almış toplam 348 hasta oluşturdu. Araştırmanın örneklemini araştırma kriterlerine uyan, araştırmayı kabul eden ve randomize kontrollü olarak seçilen 44 deney 42 kontrol grubunda olmak üzere toplam 86 tip 2 diyabet hastası oluşturdu. Verilerin toplanmasında "Kişisel Bilgi Formu", "Ağrı Kalitesi Değerlendirme Ölçeği" ve "Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi" kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde, aritmetik ortalama, standart sapma, yüzdelik, ki kare, bağımsız gruplarda t testi, bağımlı gruplarda t testi, Mann-whitney u testi, Wilcoxon testi ve x2 analizi kullanıldı. Bulgular: Deney grubunun Ağrı Kalitesi Değerlendirme Ölçeği alt boyut son test puan ortalamaları; paroksismal ağrı için 4.44±1.12, yüzeyel ağrı için 2.73±1.46 ve derin ağrı için 2.86±1.17 olup, kontrol grubundaki hastaların son test puan ortalamalarına göre önemli düzeyde azaldığı saptandı (p<0.05). Deney grubunun Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi son test toplam ve alt boyut puan ortalamalarının; öznel uyku kalitesi için 1.00±0.43, uyku latensi için 1.93±0.82, uyku süresi için 0.45±0.59, alışılmış uyku etkinliği için 1.57±1.21, uyku bozukluğu için 1.66±0.57, gündüz işlev bozukluğu için 0.82±0.72 ve PUKİ toplam puanının 7.57±2.55 olduğu, kontrol grubuna göre önemli bir azalma gösterdiği ve uyku kalitelerinin düzeldiği saptandı (p<0.05). Sonuç: Akupresurun tip 2 diyabet hastalarının polinöropati ile ilişkili ağrıyı azalttığı ve uyku kalitesini geliştirdiği belirlendi. Akupresurun tamamlayıcı bir tedavi olarak tip 2 diyabet hastalarında gelişen polinöropati ile ilişkili ağrı ve uyku bozukluklarında bağımsız bir hemşirelik girişimi olarak kullanılması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Akupresur, diyabet, hemşirelik, polinöropati, uyku