Aktif Karbon Üzerine Yüklenmiş Salisilik Asit ile Sulu Çözeltiden Borun Giderimi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2004
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Berrin Zeliha Can
Danışman: Zeynep Ceylan
Özet:ÖZET Y. Lisans Tezi AKTİF KARBON ÜZERİNE YÜKLENMİŞ SALİSİLİK ASİT İLE SULU ÇÖZELTİDEN BORUN GİDERİMİ Berrin Zeliha CAN Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı Danışman: Yrd. Doç. Dr. Zeynep CEYLAN ÇELİK Stratejik öneme sahip ve birçok endüstri dalının ana ham maddesi olan bor, sularda belirtilen smır değerlerinin üzerinde bulunduğunda çevre açısında problem yaratmaktadır. Bu çalışmada borun sulu çözeltilerden adsorpsiyonla giderimi ve bu giderim verimine etki eden çeşitli parametreler incelenmiştir. Başlangıç bor konsantrasyonu, adsorbent dozu, çalkalama hızı, sıcaklık, pH'nın bu sistem üzerindeki etkileri araştırılarak, sulu çözeltiden bor gidermede adsorbent olarak kullanılan şahsilik asit ile yüklenmiş aktif karbonun adsorplama kapasitesi ölçülmüştür. Elde edilen verilerin Langmuir ve Freundlich izoterm modellerinin her ikisine de uyduğu belirlenmiştir. Denemeler sonucunda pH'nın 4,68, çalkalama hızının 175 rpm, adsorbent dozunun 20 g/L, sıcaklığın 30°C olduğu şartlar optimum şartlar olarak belirlenmiştir. Yaklaşık 10 dakikada dengeye ulaşılmıştır. Belirtilen şartlar altında giderim verimi; şahsilik asit ile yüklenmiş aktif karbon ile yapılan denemede % 19,22, 200 ml'lik eter ile film tabakasının inceltilmesi durumunda %22,45 ve 400 mlTik eter ile film tabakasının inceltilmesi durumunda %25,43 olarak bulunmuştur. Adsorbent dozunun artırılması bor giderim verimini artırırken, çözeltide bor konsantrasyonunun artması bor giderim verimini azaltmıştır. Çalkalama hızının değişimi verimde hemen hemen hiç etkili olmamıştır. Adsorpsiyon hız sabitleri ve aktivasyon enerjisi Lagergren eşitliği kullanılarak hesaplanmıştır. Bu eşitlikten hareketle reaksiyonun birinci mertebe reaksiyon ile tam örtüştüğü gözlenirken Ea değeri 25 kj/mol olarak hesaplanmıştır. 2004, 81 Sayfa Anahtar Kelimeler: Bor, aktif karbon, şahsilik asit, adsorpsiyon izotermleri, adsorpsiyon kinetiği