Yoganın Astım Hastalarının Solunum Fonksiyonlarına, Semptom Kontrolüne ve Yaşam Kalitesine Etkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gülcan Turan Bahçecioğlu

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Mehtap TAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışma, astım hastalarına uygulanan yoganın, hastalarının solunum fonksiyonlarına, semptom kontrolüne ve yaşam kalitesine etkisini belirlemek amacıyla yapıldı. Materyal ve Metot: Araştırma Aralık 2017-Ocak 2019 tarihleri arasında, kontrol gruplu ön test son test uygulamalı randomize deneysel bir çalışma olarak yapıldı. Araştırmanın evrenini, Atatürk Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi ve Erzurum Bölge Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nihat Katipçi Göğüs Hastalıkları polikliniğine kayıtlı 440 astım hastası oluşturdu. Araştırmanın örneklemini ise bu evrenden araştırma kriterlerine uyan, araştırmayı kabul eden ve randomize olarak seçilen 56 deney 56 kontrol olmak üzere toplam 112 astım hastası oluşturdu. Verilerin toplanmasında 'Kişisel Bilgi Formu', 'Solunum Fonksiyonları İzleme Formu', 'Astım Kontrol Testi' ve 'Astım Yaşam Kalitesi Ölçeği' kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde, aritmetik ortalama, standart sapma, yüzdelik, ki kare, bağımsız gruplarda t testi, bağımlı gruplarda t testi, Mann-whitney u testi ve Wilcoxon testi kullanıldı. Bulgular: Deney grubundaki hastaların solunum fonksiyon testlerine ait son test puan ortalamalarının kontrol grubundaki hastalara göre önemli düzeyde arttığı saptandı (p<0.05). Astım kontrol testine ait son test puan ortalaması 23.21±1.57, astım yaşam kalitesi toplam puan ortalaması 6.72±0.27 ve AQLQ alt boyutlarına ait puan ortalamaları; aktivite kısıtlaması 6.74±0.31, belirtiler 6.71±0.30, duygusal işlevler 6.60±0.36 ve çevresel uyaranlar 6.82±0.34 olup, kontrol grubundaki hastaların son test puan ortalamalarına göre önemli düzeyde arttığı saptandı (p<0.05). Deney ve kontrol grubundaki hastaların solunum fonksiyon testleri, astım kontrol testi ve astım yaşam kalitesi toplam ve alt boyutlarına ait puan ortalamalarının grup içi karşılaştırılmasında; Deney grubundaki hastaların puan ortalamalarının son testte önemli derecede arttığı saptanırken kontrol grubundaki hastaların ise puan ortalamalarının son testte düştüğü belirlendi (p<0.05). Sonuç: Yoganın astım hastalarının solunum fonksiyonlarını semptom kontrolünü ve yaşam kalitesini olumlu etkilediği saptandı. Yoganın hemşirelik uygulamalarında tedavinin etkinliğini arttırmak amacıyla tamamlayıcı yöntem olarak kullanılması önerilebilir. Anahtar Kelimeler: Astım, hasta, hemşirelik, yoga