Süt pastörizasyonunda ısı pompasının kullanımı ve klasik sistemlerle mukayesesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Makine Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1996

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖMER ÖZYURT

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ömer ÇOMAKLI

Özet:

ÖZET Günümüzün en önemli sorunları arasında enerji konusu da bulunmaktadır. Dünya nüfusunun hızla artması, endüstriyel etkinliklerin yaygınlaştırılması teknik elemanları "enerji ekonomisi" araştırmasına mecbur bırakmıştır. Enerji ekonomisinden amaçlanan, enerji üretim ve tüketiminin verimli olması, atık enerjiden yararlanma, enerji tasarrufu ve çevre kirliliğinin önüne geçilmesidir. Enerji maliyetinin giderek arttığı son yıllarda ısı pompaları, enerjinin verimli kullanılması açısından önem kazanmıştır. Bu çalışmada, peynire işlenecek sütün hem ısıtılmasında hem de mayalanma sıcaklığına kadar soğutulmasında kullanmak amacıyla, sıvı-sıvı prensibine göre çalışan mekanik buhar sıkıştırma çevrimli plakalı ekonomizörlü bir ısı pompası deney düzeneği kurulmuştur. Isı pompası sistemi çift cidarlı kazan sistemi ve plakalı pastörizatör sistemlerinde enerji sarfiyatı analizleri ile kimyasal, biyokimyasal ve mikrobiyolojik analizler yapılmış ve elde edilen sonuçlar birbiriyle mukayese edilmiştir. Bu analizlerden başka performans kriterleri de incelenmiştir. Deneylerin sonucunda ısı pompası sisteminin enerji tasarrufu açısından çift cidarlı kazan ve plakalı pastörizatör sistemlerinden daha iyi olduğu görülmüştür. Ayrıca mikrobiyolojik analizler sonucunda ısı pompasının süt pastörizasyonunda kullanılmasının Türk Gıda Maddeleri Standardına göre uygun olduğu görülmüştür. Böylece konvansiyonel sistemler (çift cidarlı kazan sistemi ve plakalı pastörizatör sistemi) yerine, ısı pompası sisteminin peynire işlenecek sütün pastörizasyonunda kullanılabilirliği belirlenmeye çalışılmıştır.