Enzalutamid veya abirateron kullanan prostat kanseri tanılı hastalarda AR-V7 gen mutasyonunun tedavi yanıtı üzerine olan etkisinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: UFUK TUTUCU
Danışman: Mehmet BİLİCİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Enzalutamid Veya Abirateron Kullanan Prostat Kanseri Tanılı Hastalarda AR-V7 Gen Mutasyonunun Tedavi Yanıtı Üzerine Olan Etkisinin Değerlendirilmesi Amaç: Prostat kanseri erkeklerde en sık görülen ikinci kanser türü olup dünya genelinde kanserden ölüm nedenleri arasında beşinci sırada gelir. Prostat kanseri nedeniyle yılda tahmini olarak 1.600.000 vaka ve 366000 ölüm bildirilmektedir. Ülkemizde ise akciğer kanserinden sonra ikinci sıklıkta görülür. Prostat kanseri tedavisinde kullanılan çeşitli ajanlar bulunmaktadır. AR-V7 gen mutasyonunun prostat kanserinde ortaya çıkan ilaç direnci ile ilişkisi olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmanın amacı AR-V7 gen mutasyonunun tedavi yanıtı üzerine olan ilişkisini araştırmaktır. Materyal ve Metot: Çalışmamıza Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Medikal Onkoloji kliniğimizde takip edilen 2018-2024 yılları arasındaki enzalutamid veya abirateron kullanan metastatik prostat karsinomu tanılı 30 hasta ile enzalutamid veya abirateron kullanmayan prostat karsinomu tanılı 15 hasta dahil edildi. Bu hastalardan 38 tanesinin tanı anındaki biyopsi parafin bloklarına ulaşıldı. Ulaşılan parafin bloklarından RT-PCR yöntemi ile AR-V7 gen mutasyonu çalışıldı. Hastaların laboratuvar ve klinik bulguları, hasta dosyaları ve hastanemizin otomasyon sistemindeki veriler kullanılarak karşılaştırıldı. İstatistiksel değerlendirme ve analiz için SPSS istatistik programı kullanıldı. Bulgular: Hastalar, enzalutamid kullananlar, abirateron kullananlar ve bu iki ilacı da kullanmayanlar (kontrol grubu) olarak 3 gruba ayrıldı. Enzalutamid kullanan hastaların tanı anındaki AR-V7 ekspresyon düzeyi istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek saptandı. Gleason skorlarına ve metastaz oranlarına bakıldığında AR-V7 ekspresyonu yüksek olan grupta, Gleason skorları ve metastaz oranları daha yüksek olarak tespit edildi. Metastaz durumları veya Gleason skorlarına bakılmaksızın tanı anındaki ortalama PSA değerleri kıyaslandığında, AR-V7 ekspresyonu yüksek olan gruptaki PSA değerleri, kontrol grubuna göre daha yüksek olarak saptandı. Gruplar arasındaki metastaz oranları ve Gleason skorları benzer olmaması nedeniyle, tedavi sonrası kontrol PSA düzeylerine yönelik net bir karşılaştırma yapılamadı. Sonuç: AR-V7 gen mutasyonu, daha yüksek gleason skorları ve daha yüksek metastaz oranları nedeniyle kötü prognoz olarak değerlendirilebilir. Ancak, gruplar arasındaki Gleason skorları ve metastaz oranları farklı olması nedeniyle kontrol PSA değerleri ve tedavi yanıtı üzerine net bir yorum yapılamamıştır. Anahtar Kelimeler: Prostat kanseri, AR-V7, enzalutamid, abirateron