Romatoid artritli hastalarda antioksidan tablo ve eritrosit membran Na+/K+ ATPaz aktivitesinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Temel Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2006
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YASEMİN TÜRKAN OĞUL
Danışman: Ahmet KIZILTUNÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sağlıklı kişilerde normal metabolizma esnasında üretilen serbest radikallerorganizmadaki antioksidanlar tarafından nötralize edilir. Ancak serbest radikallerin aşırıartışı veya antioksidan sistemlerin yetersizliği oksidatif stresle sonuçlanır. Serbestoksijen radikalleri ile temel hücre komponentlerinin oksidatif hasarı, kardiyovaskülerhastalıklar, ateroskleroz, diabet ve romatoid artrit (RA) gibi bir çok hastalığınpatogenezinde önemli bir mekanizma olarak öne sürülmektedir. Bu çalışmada RA'lıhastalarda oksidatif stres, antioksidan enzimler ve eritrosit membran Na+/K+ ATPazenzim aktivitesinin araştırılması amaçlanmıştır.Bu çalışmaya, herhangi bir tedavi almayan 28 RA'lı hasta ve kontrol grubuolarak aynı yaş ve cinsiyette 20 sağlıklı birey dahil edildi. Kontrol grubu ilekarşılaştırıldığında RA'lı grupta serum C reaktif protein (CRP) düzeyleri (p=0.0001),eritrosit malondialdehit (MDA) düzeyleri (p=0.0001) ve eritrosit ksantin oksidaz (XO)aktiviteleri (p=0.023) yüksek bulundu. Buna karşın eritrosit Cu/Zn süperoksid dismutaz(Cu/ZnSOD) (p=0.009), glutatyon peroksidaz (GPx) (p=0.008) ve eritrosit membranNa+/K+ ATPaz (p=0.0001) aktiviteleri azalmış tespit edildi. Eritrosit katalaz aktivitesiise değişmedi. RA'lı hasta grubunda eritrosit MDA ile serum CRP düzeyleri arasında(r=0.602, p=0.001) ve eritrosit Cu/ZnSOD ile eritrosit membran Na+/K+ ATPazaktiviteleri arasında (r=0.471, p=0.011) pozitif korelasyon ve eritrosit MDA düzeyleriile eritrosit Cu/ZnSOD (r =â0.434, p=0.021) ve eritrosit membran Na+/K+ ATPaz (r =â0.641, p=0.0001) aktiviteleri arasında negatif korelasyon tespit edildi. Ayrıca serumCRP düzeyleri ile eritrosit Cu/ZnSOD (r=â0.481, p=0.01) ve eritrosit membran Na+/K+ATPaz aktiviteleri arasında (r=â0.421, p=0.026) negatif korelasyon saptandı.Bu çalışmanın sonuçları RA'da oksidatif stresin arttığını, Cu/ZnSOD ve GPxaktivitelerinin azaldığını, katalaz aktivitesinin değişmediğini ve eritrosit membranNa+/K+ ATPaz aktivitesinin azaldığını ortaya koydu.Anahtar kelimeler: RA, oksidatif stres, antioksidan enzimler, Na+/K+ ATPaz