BAYBURT TAŞI KULLANILARAK ADSORPSİYON YÖNTEMİ İLE SULU ÇÖZELTİLERDEN KURŞUN GİDERİMİNİN İNCELENMESİ

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KÜBRA ÖKSÜZ

Danışman: Beyhan Kocadağistan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, sulu çözelti içerisindeki kurşun nitrat metal tuzunun düşük maliyetli volkanik tüf sınıfından kolay bulunabilen sarı Bayburt taşı ile adsorpsiyon yöntemiyle giderilmesi incelenmiştir. Laboratuvar koşullarında kesikli yapılan denemelerde farklı giriş kurşun konsantrasyonu, adsorbent miktarı, pH değerleri, sıcaklık ve karıştırma hızları çalışılmıştır. Adsorbent olarak kullanılan Bayburt taşına ait BET, FTIR analizleri, Zeta potansiyeli değerleri ve SEM görüntüleri karakterizasyon hakkında bilgi vermektedir. Adsorpsiyon çalışmasında optimum deney koşullarını belirlemek için 0.1-10 g/L aralığında giriş adsorbent miktarları ve 10-200 mg/L aralığında giriş kurşun konsantrasyon değerleri alınarak, 2-8 pH aralıklarında, 25°C, 30°C, 35°C sıcaklıklarda ve 60 dakikalık temas süresince denemeler yapılmıştır. Çalışmada; başlangıç pH değeri 5, sıcaklık 35°C, giriş kurşun konsantrasyonu 10 mg/L, karıştırma hızı 200 rpm ve adsorbent konsantrasyonu 10 g/L olarak alınarak %85'lik adsorpsiyon verimi elde edilmiştir. Adsorpsiyon kinetiği verilerini hesaplamak için, 25°C, 30°C, 35°C'de yalancı-birinci dereceden ve yalancı ikinci dereceden modeller kullanılmıştır. Hesaplanan katsayılara göre, çalışmanın yalancı birinci dereceden modele uyduğu ispatlanmıştır. Çalışmanın izoterm modelini belirlemek için sıcaklığa bağlı olarak izoterm katsayıları hesaplanarak Langmuir, Freundlich ve Tempkin izoterm modellerine uygunluğu araştırılmıştır. Korelasyon katsayıları ve R2 değerleri bulunarak R2≥ 0,99 değerleri ile çalışmanın Freundlich izotermine uygunluğu bulunmuştur. Sarı Bayburt taşı ile yapılan adsorpsiyon çalışmasının deney sonuçlarına göre malzemenin ekonomik oluşu, uygulanabilirliği ve giderim verimi açısından iyi bir adsorbent olduğu ispatlamıştır.