Trabzon ilinde IPARD programı kapsamındaki arıcılık hibelerinin etkinliğinin belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: OSMAN CELİL KELEŞ
Danışman: Nuray Demir
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Arıcılık, sahip olduğu kolay ulaşılabilir imkanlar neticesinde son yıllarda gözde bir üretim dalı haline gelmektedir. Türkiye, ekolojik ve flora yönünden arıcılığa uygun olmasının yanı sıra sahip olduğu kovan sayısının da yüksek olması dünyada da arıcılıkta bizi söz sahibi duruma getirmektedir. Son yıllarda Avrupa Birliği'ne uyum kapsamında yürütülmekte olan IPARD Programı diğer bütün tarımsal faaliyetleri kapsadığı gibi arıcılığı da kapsamaktadır. TKDK tarafından yürütülen hibeler kapsamında arıcı işletmelerine çiftlik faaliyetlerinin modernizasyonu ve çeşitlendirilmesine dayalı olarak desteklemeler verilmektedir. Araştırmanın materyalini, 2016 yılı sonuna kadar Trabzon ilinde TKDK'dan hibe alan 40 arıcı ile benzer özelliklere sahip 54 adet hibe almayan arıcı işletmesi oluşturmaktadır. Belirlenen işletmeler ile yüz yüze görüşülerek anket tekniği ile veri temini sağlanmıştır. Bu çalışma TKDK tarafından verilen hibe desteklemelerin etkinlikleri ölçüleri Crosstab, CART, MARS analizleri kullanılarak yapılmaktadır. Araştırma sonucuna göre arıcılık ile uğraşan bireylerin %55'lik kısmı 41-60 yaş aralığındadır. %51'lik kısmı 101-300 adet arasında arılı koloniye sahiptir. Hibe almayan işletmelerin kovan başı verimleri destekleme alanlarınkilerden % olarak daha yüksektir. Ortalama kovan başı gelir 201-400 tl arasındadır. CART algoritmasına göre en etkin grup; SGK'lı olup 165'den fazla kovanı olan, kovan başı verimi de 13,27 kg'dan fazla olan ve eğitim durumu da ilkokul, ortaokul ve lise olan gruptur. MARS algoritmasına göre de benzer sonuçlar bulunmuş olup hibe kullanmayanların kovan başı verimlerinin kullananlara göre daha yüksek olduğu sonucuna varılmıştır. TKDK'dan hibe alınması sırasında oluşan maliyet kalemlerinden dolayı, destek alan işletmelerde girdi kullanımı azaldığından verimlilik düşmektedir. Bunun bürokratik işlemleri azaltarak ve hibelerin takibinin etkin bir şekilde yapılarak problemlerin giderilebileceğine değinilmektedir.