Pozitif örgütsel davranışın (Psikolojik sermaye) kurumsal itibar algısına etkisinde presenteeismin aracı rolü üzerine bir araştırma


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Halkla İlişkiler ve Tanıtım Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÖKHAN İLHAN

Danışman: Fatma Geçikli

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Teknolojik, politik, ekonomik, ekolojik ve sosyal alanlardaki sürekli, hızlı ve güçlü gelişmeler tüm dünyayı etkilemekle birlikte bazı riskleri de beraberinde getirmektedir. Örgütler, rekabet avantajı elde etmek ve sürdürmek, başarıya ulaşmak için stratejik, yapısal ve iş yapma yöntemleri gibi birçok alanda fark yaratan uygulamaları hayata geçirmektedirler. Pozitif örgütsel davranış (psikolojik sermaye) ile kurumsal itibar arasındaki ilişkide presenteeismin aracı değişken rolünün belirlenmesi amacıyla yapılan bu çalışmada, iki veya daha fazla değişkenin betimlendiği ve derinlemesine analiz edildiği ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişki Yapısal Eşitlik Modeli aracılığı ile oluşturulan model çerçevesinde incelenmiştir. Çalışmanın evrenini Konya Organize Sanayi Bölgesinde faaliyette bulunan işletme çalışanları oluşturmaktadır. Literatürde bu üç değişkenin birlikte değerlendirmeye alındığı çalışmaya rastlanılmamıştır. Ele alınan değişkenlerin ülke ekonomisinin kalkınmasında en önemli yeri olan üretim ve sanayi alanında uygulanmasının bu anlamda literatüre katkı sağladığı düşünülmektedir. Çalışma kapsamında veri toplama tekniklerinden anket tekniği ile çalışanlara sorular yöneltilmiştir. Araştırmanın evreninden örneklem olarak geçerli 388 çalışan araştırmaya dâhil olarak analize tabi tutulmuştur. Bu araştırmada Psikolojik Sermaye, Kurumsal İtibar ve Presenteeismi ölçmek amacıyla üç farklı ölçek kullanılmıştır. Araştırmanın geçerliğini ve güvenirliğini artırmak amacıyla ölçeklere Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulanmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS ve LISREL paket programı aracılığı ile Yapısal Eşitlik Modellemesi (YEM) kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda çalışanların psikolojik sermaye ile kurumsal itibarı algıları arasında pozitif, orta kuvvetli anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiştir. Yapısal eşitlik analizi sonrasında, presenteeismin de bu değişkenler arasında kısmi aracılık rolü üstlendiği saptanmıştır. Sonuç olarak örgüt yöneticileri, çalışan personelin psikolojik sermaye düzeylerini artıracak uygulamaların kurumsal itibar algısını destekleyeceğini ve çalışanlarının presenteeism tutumlarını önleyeceğini bilmelidirler. Araştırmamıza dâhil ettiğimiz değişkenlerin, başta eğitim, sağlık, güvenlik alanları olmak üzere, farklı kamusal ve özel kurumlarda çalışanlara uygulanması/incelenmesi ve bu kapsamdaki sonuçların karşılaştırmalı olarak ortaya konulması büyük önem arz etmektedir.