Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Heykel Anasanat Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÇETİN KUL
Danışman: Önder Yağmur
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma tüketim sonucu ortaya çıkan atık malzemelerin tekrar kullanımı ile çağdaş sanat üretiminde konu malzemesi olarak atık plastik kullanımının incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Yoğun nüfus artışı, hızlı kentleşme ve sanayileşme ile birlikte tüketim de artmış, artan tüketim sonucunda çevre sorunları ortaya çıkmıştır. Mevcut çevre sorunlarının sebepleri arasında yer alan yaygın plastik kullanımı atık sorununun daha tehlikeli seviyelere gelmesinde etkin rol oynamıştır. Plastik kullanımı ile beraber çok tehlikeli boyutlara ulaşan çevre sorunları, buna karşı duyarlı bir bilincinde ortaya çıkmasına yol açmış, sanatçılar durumdan kendilerine vazife çıkarmış ve bunu sanatlarına ve yapıtlarına yansıtmışlardır. Çalışmanın yöntemi literatür çalışmasına dayanmaktadır. Çalışmanın amacı doğrultusunda dünyada plastik atık malzemelerin çağdaş sanat üretiminde kullanımına yönelik örnekler araştırılmıştır. Çalışmada, sanatın, geri dönüşüm ve çevre sorunlarına yaklaşım biçimi üzerinde iz bırakan sanatçılar ve eserleri (Alan Sonfist'in, Zaman Manzarası Çalışması, David Nash'in Dişbudak Kubbe Çalışması…vb.), plastik atıkları sanat nesnesine dönüştürmüş sanatçılar ve eserleri (Chris Jordan'ın, Midway: Gyre'dan Mesaj Çalışması, Romuald Hazoumè'inin Masklar Çalışması...vb.), atık malzemenin mimaride kullanımına yönelik bazı örnekler (Bir Farkındalık Projesi Kâğıt Tuğla Çalışması, Manifesto Eco House, Earthship, Redondo Sahil Evi…vb.) ile literatürde ilk defa yerini alacak olan yazarın kendi kişisel uygulamalarından; Karıncalar, Kuyruklu, Kaçış, Enstalasyon, Biblo ve Sol Fa çalışmaları da yer almaktadır. Sanat, daima olduğu gibi yaşadığımız dünyanın problemlerine kayıtsız kalmamakta; bu problemleri sanatçıların gözünden yansıtarak toplumları konuyla ilgili hassasiyet kazandırmaya teşvik etmeye çalışmaktadır. Sonuç olarak bu tez çalışmasında, plastiğin insan sağlığı ve çevreye olan olası etkileri üstünden sanatın, ekolojik duyarlılığı fazlalaştırmak adına bir ulaşım aracı görevi/işlevi yapması üstünde yoğunlaşılmıştır. Sanatın birleştirici ve iyileştirici özelliğinden hareket ederek sanatla her bir birey çevresel geri dönüşüme destek olabilir. Sanat üretilen eserlerinin gücü ile çevresel geri dönüşümü geniş kitlelere duyurulabilme fırsatı sunmaktadır. Sanatçı sanatını ifa ederken içerisinde bulunduğu dünyaya, doğaya ve sorunlara kayıtsız kalmamalıdır. Anahtar Kelimeler: Atık, Çevre, Geri Dönüşüm, Plastik, Sanat, Tüketim