Hemodiyaliz tedavisi alan ve böbrek transplantasyonu yapılan hastalara bakım verenlerin bakım yükünün karşılaştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İç Hastalıkları Hemşireliği Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İDRİS YILDIZ

Danışman: Mehtap Kavurmacı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırmanın amacı hemodiyaliz tedavisi alan ve böbrek transplantasyonu yapılan hastalara bakım verenlerin bakım yüklerinin karşılaştırılmasıdır. Materyal ve Metot: Tanımlayıcı türde olan araştırma 10.07.2019-26.06.2020 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırmanın evrenini ilgili tarihler arasında Atatürk Üniversitesi Araştırma Hastanesi Hemodiyaliz Ünitesi ve Transplantasyon Polikliniğine kayıtlı hastalar ve bu hastaların primer bakım veren yakınları oluşturmuştur. Araştırma örneklemini araştırmaya alınma kriterlerini sağlayan 142 kişi alınmıştır. Verilerin toplanmasında Hasta Tanıtım Formu, Bakım Veren Tanıtım Formu ve Zarit Bakıcı Yük Ölçeği kullanılmıştır. Veriler SPSS 22.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma verilerinin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis H, Independent Samples t test, One-Way Anova analizleri kullanılmıştır. Bulgular: Araştırma sonucunda HD tedavisi alan ve BT yapılan hastaların yaş ve başka hastalık varlığı parametreleri dışında tanıtıcı özellikleri açısından benzer olduğu saptanmıştır. HD alan bireylerin bakım yükü puan ortalamaları, BT olan bireylerin bakım yükü puan ortalamalarından yüksektir ve aradaki fark istatistiksel olarak anlamlıdır. HD alan hastaların ve bakım vericilerin tanıtıcı özellikleri ile Zarit Bakıcı Yükü Ölçeği puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamaktadır. BT olan bireylere bakım verenlerden evli ve 36-50 yaş arasında bulunanların bakım yükü puanı diğer gruplara göre daha yüksektir. Sonuç: Araştırma sonucunda HD tedavisi alan bireylere bakım verenlerin bakım yükü puan ortalamalarının BT olan bireylere bakım verenlerden yüksek olduğu saptanmıştır. Bakım yükü HD hastalarının bakımında hemşirelerin ele alması gereken önemli bir konudur. Anahtar Kelimeler: Bakım veren, bakım yükü, böbrek transplantasyonu, hemodiyaliz