Erzurum-Pasinler yöresi meralarının bazı toprak özellikleri ile mera kalite derecesi arasındaki ilişkiler
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ARİFE AVAĞ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Mustafa Yıldırım CANBOLAT
Özet:ÖZET Y. Lisans Tezi ERZURUM-PASİNLER YÖRESİ MERALARININ BAZI TOPRAK ÖZELLİKLERİ İLE MERA KALİTE DERECELERİ ARASINDAKİ İLİŞKİLER Arife AV AĞ Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Toprak Anabilim Dalı Danışman: Doç. Dr. Mustafa Y. CANBOLAT Bu araştırma, Erzurum-Pasinler yöresi meralarının toprak özelliklerini saptamak, toprak özellikleri arasındaki ilişkileri toprağın strüktürel duyarlılığını da esas alarak değerlendirmek ve mera kalite derecesine göre toprak özellikleri arasındaki değişimi ortaya koymak amacı ile yürütülmüştür. Bozulmuş 82 toprak örneği üzerinde fiziksel ve kimyasal analizler yapılmış ve bu alanların mera kalite dereceleri belirlenmiştir. Analiz sonuçlarına göre; toprakların kum içeriği %20.79-82.12, silt içeriği % 12.26-5 1.83, organik madde içeriği %0.75~8.12, pH 5.39-7.25, kireç içeriği, %0.00-27.42, katyon değişim kapasitesi 4.31-39.81 me/100g, Ca+Mg 12.40-90.73 me/100g, değişebilir sodyum 0.05-5.87 me/100g, değişebilir potasyum 0.26-10.02 me/100g, kütle yoğunluğu 0.90-1.57 g/cm3, agregat stabilitesi % 0.73-72.18, toprak aşınım faktörü (K) 0.04-0.64, dispersiyon oranı 5.29-53.81, perkolasyon oranı 0.39-1.45, erozyon oranı 4.58-97.28, hidrolik iletkenlik 2.26-50.82 cm/h, tarla kapasitesi %7.22-36.89, solma noktası %4.17- 24.03, yarayışlı nem içeriği %3. 05-12. 86, toplam azot % 0.04-0.41 ve toplam fosfor 1.54-11.0 kg/da arasında saptanmıştır. Araştırma alanı meralarının kalite derecelerine göre sınıflaması sonucunda meraların %30'u zayıf, %20'si çok zayıf, %46'sı orta ve %4'ü de iyi mera sınıfında yer almıştır. İstatistiksel değerlendirme amacı ile uygulanan korelasyon ve regresyon analizlerinde kum, kil, silt+kil, organik madde, kireç, katyon değişim kapasitesi, Ca+Mg bağımsız değişken, agregat stabilitesi, kütle yoğunluğu, toprak aşınım faktörü, dispersiyon oranı, perkolasyon oranı, erozyon oranı, hidrolik iletkenlik tarla kapasitesi, solma noktası, yarayışlı nem içeriği bağımlı değişken olarak alınmıştır. Yapılan varyans analiz sonuçlarına göre, mera kalite derecesi bakımından toprak organik madde içeriği tarla kapasitesi, solma noktası ve yarayışlı nem içeriği önemli bulunmuştur. Topraklar aşınım indeksleri açısından değerlendirildiğinde yöre meralarının %85'inin erozyona karşı dayanıksız olduğu sonucuna varılabilir. 2002, 46 sayfa Anahtar kelimeler: Mera kalite derecesi, toprak fiziksel özellikleri, toprak kimyasal özellikleri, strüktürel duyarlılık, vejetasyon