Pandemide Artan İnternet Kullanımının Tüketim Alışkanlıklarına Etkileri; Sosyoloji Yüksek Lisans Öğrencileri Üzerine bir Araştırma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyoloji Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞEGÜL YILDIZTEKİN
Danışman: Erdi Aksakal
Özet:2019 yılında başlayıp hızlı bir yayılım gösteren COVID-19 pandemisi, tüm dünyayı etkisi altına almıştır. Sağlıktan ekonomiye, gıdadan giyim sektörüne kadar daha birçok alanda etkisini gösteren pandemi, tüketim alanında kalıcılığı olan değişimlere neden olmuştur. Pandemi dönemi, internet alışverişi ve tüketim üzerine yoğunlaşan bu çalışmada ilk olarak kavramsal çerçeve oluşturulmuş olup literatürdeki önemine genişçe yer verilmiştir. Birçok sosyolog tarafından öncelikle tüketimin tanımı üzerinde durulup bu tanımın internet kullanımı ve internet alışverişi nezdinde değerlendirmeleri yapılmıştır. Tüketim ve internet alışverişi ikilisinden sonra pandemi süreci de denkleme dahil edilip pandemi sürecinde görülmüş olan tüketim alışkanlıklarındaki değişimlere, ilgili literatür verilerinin analizi sonucunda ulaşılmıştır. Bu değişimler özellikle satın alma davranışları, yöntemleri ve şekilleri üzerinde etkili olduğu gibi, gerçek anlamda "ihtiyaç duyulan" kavramının anlamsal içeriği üzerinde de gözlenmiştir. Sözü edilen bu değişimlere pandemi dönemi öncesi ve pandemi dönemi tüketim alışkanlıkları başlığı adı altında yer verilip cinsiyet, ekonomi, sağlık ve psikoloji ve sosyo-kültürel faktörler çerçevesinde değerlendirilmiştir. Gerçekleştirilen mülakatlar sonucunda elde edilen verilere göre, tüketiciler pandemi süreciyle birlikte daha çok sağlık ve gıda alanlarında harcamalara yoğunlaşırken alışveriş yöntemi olarak da geleneksel yöntemlerden farklı olarak internet alışverişi üzerine yoğunlaşmışlardır. Bu bağlamda pandemi sürecinin, sosyoloji alanında yüksek lisans derecesine sahip olan tüketiciler üzerinden tüketim alışkanlıklarının anlamsal ve içeriksel bağlamıyla bir değişime neden olduğu sonucuna ulaşılmıştır.