İnstagramda yer alan influencerların kullanıcı alışveriş alışkanlıklarına etkisi üzerine bir araştırma; Erzurum örneğinde
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Radyo Televizyon ve Sinema Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SELDA SÜREN
Danışman: Adem Yılmaz
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tüketim, insanlığın ilk çağlarından itibaren temel ihtiyacı karşılamak için yapılan doğal bir olguyken zaman içinde statü göstergesine, boş zaman etkinliğine, eğlenceye dönüşmüştür. Diğer yandan gelişen teknolojiyle birlikte iletişim kanallarının da çeşitlenmesiyle ortaya çıkan sosyal medya kanalları etkili bir konuma gelmiştir. Tüketim kavramındaki değişimle iletişim ve medya alanındaki gelişmelerin bir araya gelmesi insanların tüketme isteklerini bu kanallardan karşılama davranışlarını da beraberinde getirmiştir. Yapılan araştırmalara göre tüketicilerin büyük bir kısmı bir ürün alacağı zaman sosyal medyada ürünle ilgili yapılan reklamların etkisi altında kalmaktadır. Bu noktada sosyal medya ürününü satmak isteyen firmalar için önemli bir platform haline gelmiştir. Artan marka ve ürün çeşitliliği de kendini bu mecralar da gösterme fırsatı bulmuş, yeni ve çeşitli ürünler daha geniş kitlelere daha kısa zamanda ulaşmaya başlamıştır. Sosyal medya pazarlaması ile kullanıcılar cep telefonları ile istedikleri yer ve zamanda istedikleri ürünleri satın alabilme kolaylığına sahiptirler. Sosyal medya kullanıcıları firmalar tarafından sunulan ürünleri sosyal medya kanallarından görerek etkilenmektedirler. Bu noktada ürünleri hedef kitlelere gösterme noktasında aracı konumda olan influencerların etkisi oldukça büyüktür. Bu kişiler sosyal medya reklamlarını oldukça başarılı bir şekilde gerçekleştirmektedirler. Sosyal medyanın tüketici davranışına olan etkisi bu açıdan oldukça önemlidir. Araştırma Instagram kullanıcılarının influencer takip etme ve önerdikleri ürünleri satın alma davranışlarının arkasında yatan nedenlerin ortaya konulması amacıyla Erzurum örneğinde yapılmış olup üç bölümden oluşmaktadır. Araştırma'nın kavramsal kısmını oluşturan iki bölümde tüketim toplumu, reklam ve yeni medya kavramları ele alınmış olup tüketim toplumu, sosyal medya kullanımı ve e-ticaret üzerine literatür taraması yapılmış ve sosyal medyanın tüketime teşvik edici yönü araştırılmıştır. Uygulama aşamasında ise Instagram kullanıcılarıyla görüşmeler yapılarak influencer reklamlarından ne şekilde etkilendiklerini ve bu reklamlar ile yaptıkları alışverişlerin sebeplerini derinlemesine incelemek amacıyla araştırmada en az en bir influencer takip eden Instagram kullanıcılarıyla görüşme yapılarak takip ettikleri influencerların yaptıkları reklamlar hakkındaki düşünceleri, görüş, tutum, alışveriş yapmaya karar verme aşamaları ve alışveriş davranışlarının incelenmesi amaçlanmıştır. Instagram üzerinden yapılan reklamlar, kullanıcıların bu reklamlara olan güveni ve alışveriş eğilimleri üzerindeki rolü, bu reklamlara maruz kalan kullanıcıların reklamları nasıl algıladıkları ve bu reklamları yapan influencerlara olan tutumları nitel araştırma yöntemlerinden biri olan derinlemesine mülakat/görüşme yoluyla araştırılmıştır. Araştırmada Erzurum ilinde yaşayan, 20-35 yaş arası ve en az bir influencer takip eden Instagram kullanıcıları ile derinlemesine görüşme yapılmış, sosyal medya pazarlamasında influencer etkisi incelenmiştir. Anahtar kelimeler: İhtiyaç, Tüketim, E-ticaret, Küreselleşme, sosyal medya, Influencer